Sanskrit dictionary (beta)

[अव-सो-ल्युट्]

1. Stopping.
2. Conclusion, termination, cessation, end; दोहावसाने पुनरेव दोग्ध्रीम् R.2. 23,45; तच्छिष्याध्ययननिवेदितावसानाम् 1.95; इत्येतदवसानं कथायाः M.5 thus ends the story; denotes that the rest of the word under consideration is to be suppliedविरसे K.18; आत्मनः सुखा- वसानेन V.3 at the sacrifice of; (at the end of comp.) ending with, terminating at; स चायमङ्गुलीयकदर्शनावसानः Ś.7; यत्खलु दुःखावसानमेव दुःखम् K.328.
3. Death, decease; अवसानेऽङ्गराजस्य योद्धव्यं भवता किल Ve.5.39; मूलपुरुषावसाने संपदः परमुपतिष्ठन्ति Ś.6.
4. boundary, limit; विलोकिता दर्शनीयानामवसानभूमिः K.124 furthest or highest limit.
5. (In Grammar) The last part of a word or period (Opposite of आदि); आदिमध्यावसानेषु यरता यान्ति लाघवम्; अनीकपदाव- सानं देवादि नाम R.18.1 (id est, that is देवीनाक) विरामोऽवसानम्, वर्णानामभावोऽवसानसंज्ञः स्यात् ParasmaipadaI.4.11; रवरवसानयोर्विसर्जनीयः VIII.3.15.
6. A pause.
7. The end of a verse, or the verse itself; एकावसानाद्व्यवसाना-ऋक्.
8. A place of dismounting from a horse.
9. A place (स्थान); resting place, residence; यमो ददात्यवसानमस्मै Rv.1.14.9. अवसानं भवत्वत्र Mb.5.31.19 denotes that the rest of the word under consideration is to be suppliedदर्श Adjective looking at one's place of destination. श्येनो नृचक्षा अवसानदर्शः Av.7.41.1.