Sanskrit dictionary (beta)

Every entry for a word in Apte, Monier-Williams, Macdonell and the Dhātupāṭha, with their abbreviations spelled out, and an analysis of its forms.

Results for कृष्

3 dictionaries · exact headword

Apte Dictionary

V. S. Apte, The Practical Sanskrit–English Dictionary

कृष्kṛṣI. 6 U. (कृषति-ते, कृष्ट) To plough, make furrows; ततस्ते देवयजनं ब्राह्मणाः स्वर्णलाङ्गलैः । कृष्ट्वा तत्र…
1. I. 6 Ubbayapada (Parasmaipada and Atmanepada) (कृषति-ते, कृष्ट) To plough, make furrows; ततस्ते देवयजनं ब्राह्मणाः स्वर्णलाङ्गलैः । कृष्ट्वा तत्र यथाम्नायं दीक्षयां चक्रिरे नृपम् ॥ Bhāg.1.74.12. -II. 1 Parasmaipada (कर्षति, कृष्ट)
2. To draw, drag, pull, drag away, tear; प्रसह्य सिंहः किल तां- चकर्ष R.2.27; V.1.19.
3. To draw towards oneself, attract; हस्ताभ्यां नश्यद्क्राक्षीद् Bk.15.47; Bg.15.7.
4. To lead or conduct as an army; स सेनां महतीं कर्षन् R.4.32.
5. To bend (as a bow); नात्यायतकृष्टशार्ङ्गः R.5.5.
6. To become master of, subdue, vanquish, overpower; बल- वानिन्द्रियग्रामो विद्वांसमपि कर्षति Ms.2.215; नक्रः स्वस्थानमासाद्य गजेन्द्रमपि कर्षति Pt.3.46.
7. To plough, till; अनुलोमकृष्टं क्षेत्रं प्रतिलोमं कर्षति Sk.
8. To obtain; कुलसंख्यां च गच्छन्ति कर्षन्ति च महद्यशः Ms.3.66.
9. To take away from, deprive one of (with two Accusative).
10. To scratch; सुवीरकं याच्यमाना मद्रिका कर्षति स्फिचौ Mb.8.4.38. -Causal
11. To draw out, tear up.
12. To extract.
13. To torture, torment, give pain.
14. To plough, till, cultivate.
Source: Apte

Monier-Williams

Monier Monier-Williams, A Sanskrit–English Dictionary

कृष्kṛṣcl.1 P. क्/अर्षति, rarely A1. ˚ते (perf. चकर्ष, 2. sg. ˚षिथ Pa1n2. 7-2, 62 Ka1s3.; fut. कर्क्ष्यति or…
1. class1 Parasmaipada क्/अर्षति, rarely Atmane-pada that the rest of a word is to be suppliedते (perf. चकर्ष, 2. sg. that the rest of a word is to be suppliedषिथ Pa1n2. 7-2, 62 Ka1s3.; future कर्क्ष्यति or क्रक्ष्य्that the rest of a word is to be supplied; कृषिष्य्that the rest of a word is to be supplied DivyA7v. xvii; कर्ष्टा or क्रष्टा Pa1n2. 7-2, 10 Ka1s3.; Aorist अकृक्षत् [or अकार्क्षीत्] or अक्राक्षीत्, iii, 1, 44 vArttika 7; infinitive mood क्रष्टुम्), to draw, draw to one's self, drag, pull, drag away, tear fg-veda AV. S3Br. etc.; to lead or conduct (as an army) MBh.; to bend (a bow) Ragh. v, 50; to draw into one's power, become master of, overpower Mn. ii, 215 MBh. iv, 20 R. Pan5cat.; to obtain Mn. iii, 66; to take away anything (accusative) from any one (accusative) Vop. v, 8; to draw or make furrows, plough fg-veda viii, 22, 6 La1t2y. v, 1, 4 Vait. (Atmane-pada) R. iii, 4, 12 BhP. (indeclinablepage and participle कृष्ट्वा): class6 Parasmaipada Atmane-pada कृष्/अति, that the rest of a word is to be suppliedते (page and participle कृष्/अत्), to draw or make furrows, plough fg-veda AV. TS. S3Br. etc.; Atmane-pada to obtain by ploughing AV. xii, 2, 16; to travel over MBh. iii, 16021 : Causal कर्षयति, to draw, drag fg-veda x, 119, 11 (Aorist 1. sg. अचिकृषम्) R. Mr2icch.; to draw or tear out MBh. iii, 2307; to pull to and fro, cause pain, torture, torment Mn. MBh. etc.; "to plough" see कर्षित : Intensive (pr. page and participle and subjunctive 3. sg. च्/अर्कृषत्; imperfect tense 3. plural अचर्कृषुर्) to plough fg-veda AV.; चरीकृष्यते or Vedic or Veda करीक्that the rest of a word is to be supplied, to plough repeatedly Pa1n2. 7-4, 64; ([confer, compare Lithuanian karszu, pleszau; Russian c8eshu; Latin verro, vello; Gothic falh .])
2. masculine, feminine and neuter; or adjective see कंस-क्that the rest of a word is to be supplied .
Source: Monier-Williams

Dhātupāṭha

Dhātupāṭha — the verbal roots of Sanskrit

कृष्kṛṣ

Entries in the Dhātupāṭha

कृष्^अ विलेखने

6U, aniṭ, sak
to plough

कृष्^अ विलेखने आकर्षणे च

1P, aniṭ, sak

to plough; to pull, attract

Paradigms in the source2 tables

Aorist (luṅ) · parasmaipadaSource: HNV

Person	Singular	Dual	Plural
3rd	अकार्क्षीत् अक्राक्षीत् अकृक्षत्	अकार्ष्टाम् अक्राष्टाम् अकृक्षताम्	अकार्क्षुः अक्राक्षुः अकृक्षन्
2nd	अकार्क्षीः अक्राक्षीः अकृक्षः	अकार्ष्टम् अक्राष्टम् अकृक्षतम्	अकार्ष्ट अक्राष्ट अकृक्षत
1st	अकार्क्षम् अक्राक्षम् अकृक्षम्	अकार्क्ष्व अक्राक्ष्व अकृक्षाव	अकार्क्ष्म अक्राक्ष्म अकृक्षाम

Aorist (luṅ) · passive (karmaṇi)Source: HNV

Person	Singular	Dual	Plural
3rd	अकर्षि	अकृक्षाताम्	अकृक्षत
2nd	अकृष्ठाः अकृक्षथाः	अकृक्षाथाम्	अकृड्ढ्वम् अकृक्षध्वम्
1st	अकृक्षि	अकृक्ष्वहि अकृक्षावहि	अकृक्ष्महि अकृक्षामहि

Source: Dhātupāṭha

Analysis (Beta) · कृष्

morphology by sanskrit_parser

Analysis unavailable: the morphological analyzer is not running on this server.