रुध्rudhI. 7 U. (रुणद्धि, रुन्द्धे, रुरोध, रुरुधे, अरुधत्-अरौत्सीत्-अरुद्ध, रोत्स्यति-ते, रोद्धुम्, रुद्ध; desid.…
- I. 7 Ubbayapada (Parasmaipada and Atmanepada) (रुणद्धि, रुन्द्धे, रुरोध, रुरुधे, अरुधत्-अरौत्सीत्-अरुद्ध, रोत्स्यति-ते, रोद्धुम्, रुद्ध; Desiderative रुरुत्सति-ते)
- To obstruct, stop, arrest, check, oppose, hinder; impede, prevent; इदं रुणद्धि मां पद्ममन्तः कूजितषट्पदम् V.4.21; रुद्धालोके नर- पतिपथे Me.39; प्राणापानगती रुद्ध्वा Bg.4.29.
- To hold up, preserve, sustain (from falling); आशाबन्धः कुसुम- सदृशं प्रायशो ह्यङ्गनानां सद्यःपाति प्रणयि हृदयं विप्रयोगे रुणद्धि Me 1.
- (a) To shut up, lock or block up, close up, shut or close; (with Locative, but sometimes with two Accusative); Bk.6.35; व्रजं रुणद्धि गाम् Sk. (b) To surround, fence or hem in.
- To bind, confine; व्यालं बालमृणालतन्तुभिरसौ रोद्धुं समुज्जृम्भते Bh.2.6.
- To besiege, invest, blockade; रुन्धन्तु वारणघटा नगरं मदीयाः Mu.4.17; अरुणद् यवनः साकेतं or माध्यमिकान् Mbh.; Bk.14.29.
- To hide, cover, obscure, conceal.
- To oppress, torment, afflict excessively. -Causal
- To cause to stop, detain, impede, obstruct.
- To fetter, confine, chain.
- To oppress, torment, harass. -II. 1 Parasmaipada (रोधति) To grow, germinate; Compare रुह्.
Source: Apte