Apte Dictionary

1. धीरdhīraa.Brave, bold, courageous; धीरोद्धता गतिः U.6.19.

   [धियं राति रा-क, धियमीरयति ईर-अण् वा उपdenotes that the rest of the word under consideration is to be supplied स Tv.]

   1. Brave, bold, courageous; धीरोद्धता गतिः Ubbayapada (Parasmaipada and Atmanepada)6.19.
   2. Steady, steadfast, firm, durable, lasting, constant निषेदुषीमासनबन्धधीरः R.2.6.
   3. Strong-minded, persevering, self-possessed, resolute, of firm resolve or purpose; धीरा हि तरन्त्यापदम् K.175; विकारहेतौ सति विक्रियन्ते येषां न चेतांसि त एव धीराः Ku.1.59.
   4. Composed, calm, collected.
   5. Sedate, sober, grave, solemn; सागरधीरचेताः R.18.4.
   6. Strong, energetic.
   7. Wise, prudent, intelligent, sensible, learned, clever; तमेव धीरो विज्ञाय प्रज्ञां कुर्वीत ब्राह्मणः Bṛi. Up.4.4.21. धृतेश्च धीरः सदृशीर्व्यधत्त सः R.3.1;5.38; 16.74; Ubbayapada (Parasmaipada and Atmanepada)5.31.
   8. Deep, grave, loud, hollow (as sound); स्वरेण धीरेण निवर्तयन्निव R.3.43,59; Ubbayapada (Parasmaipada and Atmanepada)6.17.
   9. Well-conducted, well-behaved.
   10. Gentle, soft, agreeable, pleasing (as a breeze); धीरसमीरे यमुनातीरे वसति वने वनमाली Gīt.5.
   11. Lazy, dull.
   12. Daring.
   13. Headstrong.

   Derived forms and compounds

   • -रः

     1. The ocean.
     2. An epithet of Buddha.
     3. The thinking principle, the soul (चिदात्मन्).
     4. An epithet of king Bali.

   • -रम् Saffron.

   • -रम् -Indeclinable Boldly, firmly, steadfastly. steadily; धीरं विलोकयति Bh.2.31; Amaru. 13.

   • -उदात्तः the hero of a poetic composition (id est, that is a play or poem) who is brave and noble-minded; अविकत्थनः क्षमावानतिगम्भीरो महासत्त्वः । स्थेयान्निगूढमानो धीरोदात्तो दृढव्रतः कथितः ॥ S. D. 66.

   • -उद्धतः the hero of a poetic composition who is brave but haughty; मायापरः प्रचण्ड- श्चपलोऽहंकारदर्पभूयिष्ठः । आत्मश्लाघानिरतो धीरैर्धीरोद्धतः कथितः S. D.67.

   • -चेतस् Adjective firm, resolute, strongminded, courageous.

   • -प्रशान्तः the hero of a poetic composition who is brave and calm; सामान्यगुणैर्भूयान् द्विजातिको धीरप्रशान्तः स्यात् S. D.69.

   • -ललितः hero of a poetic composition who is firm and brave, but sportive and reckless; निश्चिन्तो मृदुरनिशं कलापरो धीरललितः स्यात् S. D.68.

   • -ललिता Feminine Name of a metre with the गुणs as भरनरनग.

   • -स्कन्धः a buffalo.

   Source: ApteSearch all dictionariesAnalyse the word

Browse by letter

• धारणा
• धारय
• धारयित्री
• धारयिष्णु
• धारयिष्णुता
• धारा
• धाराल
• धारिणी
• धारित
• धारिन्
• धारु
• धार्तराष्ट्र
• धार्म
• धार्मिक
• धार्मिणम्
• धार्य
• धार्ष्ट्यम्
• धाव्
• धाव
• धावक
• धावनम्
• धावल्यम्
• धावित
• धावितृ
• धासस्
• धासि
• धि
• धिक्
• धिक्कार
• धिक्कृ
• धिक्कृत
• धिक्ष्
• धिग्वण
• धित
• धिन्व्
• धिप्सु
• धिष्
• धिषण
• धिष्ठित
• धिष्ण्य
• धी
• धीक्ष्
• धीत
• धीति
• धीदा
• धीमत
• धीर
• धीरता
• धीरा
• धीलटि
• धीवन्
• धीवर
• धीवरक
• धु
• धुक्ष्
• धुत
• धुन
• धुनयति
• धुनि
• धुन्धुकम्
• धुन्धुमार
• धुन्धुरि
• धुर्
• धुर
• धुरंधर
• धुरा
• धुरीण
• धुर्य
• धुर्यता
• धुर्व्
• धुवका
• धुवन
• धुवित्रम्
• धुस्तु
• धू
• धूक
• धूण
• धूत
• धूति
• धून
• धूनन
• धूनि
• धूप्
• धूप
• धूपनम्
• धूपित
• धूम
• धूमनम्
• धूमयति
• धूमरी
• धूमल
• धूमवत्
• धूमायति
• धूमायनम्
• धूमावती
• धूमिका
• धूमित
• धूमिन्
• धूम्या
• धूम्र
• धूम्रक
• धूर्
• धूर्त
• धूर्तक
• धूर्व्
• धूर्वी
• धूलकम्
• धूलि
• धूलिका
• धूसर
• धूसरित
• धूस्तूर
• धृ
• धृक्
• धृज्
• धृत
• धृति
• धृतिं
• धृतिमत्
• धृत्वन्