श्रीमद्भगवद्गीताBhagavad Gītā · in the light of Sri Aurobindo, home
Sign in
ApteAll dictionariesSanskrit dictionaryDhātuPāṇiniConjugationDeclensionInflected formsParts of speechWord frequencyTree diagramAnalyzerRootsQuarter-verse indexMemorable linesNames

कोशःDictionaries

Apte Dictionary

V. S. Apte, The Practical Sanskrit–English Dictionary. Look up any word of the Gita in Devanagari, IAST or Harvard-Kyoto, or browse the headwords letter by letter.

Entry परिणम्

  1. परिणम्pariṇamTo make ripe, mature, develop, perfect.
    1. To make ripe, mature, develop, perfect.
    2. To pass (as the night); परिणाम्य निशां तत्र Rām. 3.8.1; तत्र काकसहस्राणि तां निशां पर्यणामयन् Mb.1.1.36.
    3. To stoop, bend oneself down.

    Derived forms and compounds

    • परिणम् pariṇam

      1. 1 Ubbayapada (Parasmaipada and Atmanepada)
      2. To stoop, bend down (as an elephant to strike with his tusks); विष्के नागः पर्यणंसीत् स्व एव Śi.18.27.
      3. To bend or bow down, be inclined; लज्जापरिणतैः (वदनकमलैः) Bh.1.4.
      4. To be changed or transformed into, assume the form of (with Instrumental); लताभावेन परिणतमस्या रूपम् V.4;4.28; क्षीरं जलं वा स्वयमेव दधिहिमभावेन परिणमते Ś. B.; स्रोतोमूर्त्या भुवि परिणतां रन्तिदेवस्य कीर्तिम् Me.47.
      5. To result; happen; सर्वं विपरीतं परिणमति Mk.1.
      6. To be developed or matured, be ripe; छन्नोपान्तः परिणतफलद्योतिभिः काननाम्रैः Me.18; शाखाभृतां परि- णमन्ति न पल्लवानि Ki.5.37; M.3.8; परिणतदलशाखाः (वृक्षाः) Ṛs.1.26; Mv.1.12; see परिणत below.
      7. To be advanced (in age), grow old, be aged, decay; परिणत- शरच्चन्द्रिकासु क्षपासु Me.112; so जरापरिणत etc.
      8. To set, decline in the west (as the sun); अनेन समयेन परिणतो दिवसः K.47.
      9. To be digested; ग्रस्तं परिणमेच्च यत् Mb.
      10. To be cooked or roasted; निष्टापस्विद्यदस्थ्नः क्वथनपरिणम- न्मेदसः प्रेतकायान् Māl.5.17.
      11. To elapse (as time).-Causal
    Source: ApteSearch all dictionariesAnalyse the word

Browse by letter

Headwords under प

Part 5 of 38 परिचिन्तनम् – परिनिष्पत्तिAll parts
  1. प – पठक
  2. पठनम् – पनस्यति
  3. पनस्यु – पराहन्
  4. परि – परिचिन्त्
  5. परिचिन्तनम् – परिनिष्पत्ति
  6. परिन्यास – परिमृज्
  7. परिमृद् – परिशुश्रूषा
  8. परिशुष् – परेत
  9. परेति – पर्वतीकृ
  10. पर्वतीय – पाचक
  11. पाचन – पादक्रमिक
  12. पादयति – पारिन्द्र
  13. पारिपन्थिक – पाशिक
  14. पाशिक्यम् – पिनाकी
  15. पिन्यास – पुण्ड्
  16. पुण्ड – पुष्पंधय
  17. पुष्पकम् – पृषोदर
  18. पृषोद्यानम् – पौंश्चलेय
  19. पौंश्चल्यम् – प्रकाश्
  20. प्रकाश – प्रघुण
  21. प्रघूर्ण – प्रण
  22. प्रणख – प्रतिग्रहिन्
  23. प्रतिग्रहीतृ – प्रतिबन्धि
  24. प्रतिबन्धिन् – प्रतिशक्
  25. प्रतिशम – प्रतीपायते
  26. प्रतीरम् – प्रत्युत्क्रम
  27. प्रत्युत्थानम् – प्रधानेन
  28. प्रधारण – प्रभञ्ज्
  29. प्रभञ्जनम् – प्रमेदित
  30. प्रमेय – प्रवयस्
  31. प्रवर – प्रवेल
  32. प्रवेश – प्रसारणम्
  33. प्रसारिणी – प्रहर्षणम्
  34. प्रहर्षित – प्राति
  35. प्रातिका – प्रार्थनीय
  36. प्रार्थयितृ – प्रेङ्ख्
  37. प्रेङ्ख – प्लक्ष
  38. प्लव – प्सुर