श्रीमद्भगवद्गीताBhagavad Gītā · in the light of Sri Aurobindo, home

कोशःDictionaries

Search all dictionaries

Apte, Monier-Williams and Macdonell at once. Type in any of fifteen scripts and schemes; the word is converted and looked up wherever it is part of a headword.

Results for वृ

2,993 entries · exact headword first

Apte Dictionary

V. S. Apte, The Practical Sanskrit–English Dictionary
  1. वृvṛI. 1, 5, 9 U. (वरति-ते, वृणोति-वृणुते, वृणाति-वृणीते, वृत; pass. व्रीयते)
    1. I. 1, 5, 9 Ubbayapada (Parasmaipada and Atmanepada) (वरति-ते, वृणोति-वृणुते, वृणाति-वृणीते, वृत; Passive व्रीयते)
    2. To choose, select as a boon; वृतं तेनेदमेव प्राक् Ku.2.56; ववार रामस्य वनप्रयाणम् Bk.3.6.
    3. To choose for oneself (Ātm.); वृणते हि विमृश्यकारिणं गुणलुब्धाः स्वयमेव संपदः Ki.2.3; यदेव वब्रे तदपश्यदाहृतम् R.3.6.
    4. To choose in marriage, woo, court; अयोनिजां राजसुतां वरीतुम् Mv.3.28; Atmanepada R.3.42.
    5. To beg, solicit, ask for.
    6. To cover, conceal, hide, screen, envelop; मेघैर्वृतश्चन्द्रमाः Mk.5.14.
    7. To surround, encompass; वृतस्त्वं पात्रेसमितैः खट्वाऽऽरूढः प्रमादवान् Bk.5.1; Ubbayapada (Parasmaipada and Atmanepada)4.18; R.12.61.
    8. To ward off, keep away, restrain, check.
    9. To hinder, oppose, obstruct.
    10. To love, adore. -Causal (वारयति-ते)
    11. To cover, conceal.
    12. To avert from (with Ablative).
    13. To prevent, ward off, restrain, suppress, check, hinder; शक्यो वारयितुं जलेन हुतभुक् Bh.2. 11. -Desid. (वुवूर्षति-ते, विवरिषति-ते; विवरीषति-ते) To wish to choose. -II. 1 Ubbayapada (Parasmaipada and Atmanepada) (वरयति-ते)
    14. To choose, select; वरं वरयते कन्या माता वित्तं पिता श्रुतम् Pt.4.68.
    15. To choose in marriage.
    16. To ask for, beg, solicit, (with two Accusative); तां त्वां संवरणस्यार्थे वरयामि विभावसो Mb.; शैलेन्द्रं वर- यामासुर्गङ्गां त्रिपथगां नदीम् Rām.

    In the Gita3·383·4013·1414·9

    धूमेनाव्रियते वह्निर्यथादर्शो मलेन च ।

    dhūmenāvriyate vahniryathādarśo malena ca, — As a fire is covered over by smoke, as a mirror by dust, as an embryo is wrapped by the amnion, so this (knowledge) is enveloped by it. 3·38
    • आव्रियतेāvriyatepassive 3rd person singular of the verbal root vṛ (to cover, hide, screen, surround) with the prefix ā (to cover on all sides).
    • आवृत्यāvṛtyaindeclinable past participle or gerund form of the verbal root vṛ (to cover, hide, screen, surround) with the prefix D.
  2. अजहत्स्वार्थवृत्तिajahatsvārthavṛttia.Functioning without entirely surrendering one's own connotation; उत्पलशद्बसंनिधाने तदपेक्षा…

    Functioning without entirely surrendering one's own connotation; उत्पलशद्बसंनिधाने तदपेक्षा नीलशब्दस्तेनैकवाक्यतामभ्युपगच्छन्नजहत्स्वार्थवृत्तिरुपलविशे- षाभिधानपर उच्चार्यमाणः समबन्धमभ्युपैति । ŚB. on. MS.3.1.12.

Monier-Williams

Monier Monier-Williams, A Sanskrit–English Dictionary
  1. वृvṛcl.5.9.1. P. A1. (Dha1tup. xxvii, 8; xxxi, 16, 20; xxxiv, 8) वृण्/ओति, वृणुत्/ए; वृनाति, व्रिणीते; व्/अरति…
    1. class5.9.1. Parasmaipada Atmane-pada (Dha1tup. xxvii, 8; xxxi, 16, 20; xxxiv, 8) वृण्/ओति, वृणुत्/ए; वृनाति, व्रिणीते; व्/अरति, व्/अरते (mostly class5. and with the preposition अप or वि; of class9. only अवृणीध्वम् AV. vi, 7, 3; class1. only in fg-veda [confer, compare also √ऊर्णु]; perfect tense वव्/आर, वव्र्/ए fg-veda etc. etc. [2. sg. वव्/अर्थ fg-veda; ववरिथ, ववृम etc. grammar; page and participle वव्रिव्/अस् genitive case ववव्र्/उषस् fg-veda]; Aorist /अवर् or /आवर्, अवृत fg-veda [1. sg. वम्, 2. dual number वर्तम्, 3. plural अव्रन्, page and participle Atmane-pada व्राण्/अ quod vide imperative वृधि ibidem]; अवारीत् Breton; अवरीष्ट grammar; subjunctive वर्षथस् fg-veda; Potential व्रियात्, वूर्यात्, वरिषीष्ट grammar; future वरीता, वरीष्यति ibidem Page1007,2; infinitive mood वर्तुम् MBh., वरितुम् Bhat2t2., वरीतुम् Sa1h.; indeclinablepage and participle वृत्व्/आ fg-veda AV. Breton; वृल्व्/ई fg-veda; वृत्व्/आय Breton; -व्/ऋत्य AV.), to cover, screen, veil, conceal, hide, surround, obstruct fg-veda etc.; to close (a door) AitBr.; to ward off, check, keep back, prevent, hinder, restrain fg-veda AV. Bhat2t2. : Passive voice व्रियते (Aorist /अवारि), to be covered or surrounded or obstructed or hindered fg-veda MBh. : Causal वार्/अयति, that the rest of a word is to be suppliedते (Aorist अवीवरत्, /अवीवरत AV.; /अवावरीत् fg-veda; Passive voice वार्यते MBh. etc.), to cover, conceal, hide, keep back, hold captive fg-veda etc.; to stop, check, restrain, suppress, hinder, prevent from (ablative or infinitive mood; rarely two accusative) MBh. Ka1v. etc.; to exclude Siddh.; to prohibit, forbid MBh.; to withhold R. Katha1s. etc.: Desiderative of Causal विवारयिषते Breton : Desiderative विवरीषति, वुवूर्षति, that the rest of a word is to be suppliedते grammar : Intensive वेव्रीयते, वोवूर्यते, वर्वर्ति ibidem [confer, compare Gothic warjan; German wehren, Wehr; English weir .]
    2. class5.9. Parasmaipada Atmane-pada (Dha1tup. xxvii, 8; xxxi, 16, 20) वृणोति, वृणुते; वृण्/आति, (mostly) वृणीत्/ए (in fg-veda also व्/अरस्, that the rest of a word is to be suppliedरत्, that the rest of a word is to be suppliedरन्त, but these may be subjunctive Aorist; perfect tense ववार Bhat2t2.; वव्रे fg-veda [2. sg. ववृष्/ए, 1. plural ववृम्/अहे] etc.; Aorist अव्रि, अवृत fg-veda [Potential वुरीत, page and participle उराण्/अ] etc.; अवृषि, that the rest of a word is to be suppliedषत AV. Breton [2. plural अवृढ्वम्] Up.; अवरीष्ट grammar; Prec. वरिषीष्ट ibidem; future वरीता ibidem; वरिष्यते Breton; वरीष्यते grammar; infinitive mood वरीतुम् Bhat2t2. Ra1jat.; वरितुम् grammar; indeclinablepage and participle वरित्वा or वृत्वा Gr2S3rS. etc.; वरीत्वा grammar), to choose, select, choose for one's self, choose as (-अर्थे or accusative of person) or for (-अर्थम् or dative case, locative case instrumental case of thing) fg-veda etc.; to choose in marriage, woo MBh. Ka1v. etc.; to ask a person (accusative) for (accusative) or on behalf of (कृते) R. Katha1s.; to solicit anything (accusative) from (ablative or -तस्), Ka1v. Pur.; to ask or request that (Potential with or without इति) R. MBh.; to like better than, prefer to (ablative, rarely instrumental case) fg-veda AitBr. MBh. R.; to like, love (as opp. to "hate") MBh. v, 4149; to choose or pick out a person (for a boon), grant (a boon) to (accusative) Ra1jat. iii, 421 : Causal (Dha1tup. xxxv, 2) वरयति, that the rest of a word is to be suppliedते (Epic also वारयति; Passive voice वर्य्/अते Breton); to choose, choose for one's self, choose as (accusative of person) or for (-अर्थम् dative case or locative case of thing), ask or sue for (accusative) or on behalf of (dative case or -अर्थे), choose as a wife (accusative with or without पत्नीम्, दारान्, or पत्न्य्-अर्थम्) Breton MBh. Ka1v. etc.; to like, love well R. [confer, compare Latin velle; Slavonic or Slavonian voliti; Got. wiljian; German wollan, wollen, Wahl, wohl; Anglo-Saxon willan; English will .]
  2. अक्षवृत्तakṣavṛttamfn. anything that happens in gambling.

    masculine, feminine and neuter; or adjective anything that happens in gambling.

  3. अग्निवृद्धिagnivṛddhif. improvement of digestion.

    feminine improvement of digestion.

  4. अग्निहोत्रावृत्agnihotrāvṛtf. (see आवृत्) the mere Agnihotra अग्निहोत्र without recitation of Vedic formulas Ka1tyS3r.

    feminine (see आवृत्) the mere Agnihotra अग्निहोत्र without recitation of Vedic formulas Ka1tyS3r.

  5. अच्छावृत्acchāvṛt(Opt. A1. 1. sg. -ववृतीय), to cause to come near RV. i, 186, 10.

    (Opt. Atmane-pada 1. sg. -ववृतीय), to cause to come near fg-veda i, 186, 10.

  6. अज्येष्ठवृत्तिajyeṣṭhavṛttimfn. not behaving as the eldest brother ([Mn. ix, 110]), or (अज्येष्ठ-वृत्ति) behaving like one who has no…

    masculine, feminine and neuter; or adjective not behaving as the eldest brother ([Mn. ix, 110]), or (अज्येष्ठ-वृत्ति) behaving like one who has no elder brother.

Dhātupāṭha

Dhātupāṭha — the verbal roots of Sanskrit
  1. वृvṛ9A 5U 10Uto serve, worship

    Entries in the Dhātupāṭha

    • वृङ् सम्भक्तौ

      Class · Ātmanepada

      to serve, worship

    • वृञ् वरणे

      Class · Ubhayapada

      to choose, ask for

    • वृञ् आवरणे

      Class · Ubhayapada · युज्-आदि gaṇa

      to cover, block

      Paradigms in the source54 tables
      Present (laṭ)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयतिवारयतःवारयन्ति
      2ndवारयसिवारयथःवारयथ
      1stवारयामिवारयावःवारयामः
      Optative (vidhi-liṅ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयेत्वारयेताम्वारयेयुः
      2ndवारयेःवारयेतम्वारयेत
      1stवारयेम्वारयेववारयेम
      Imperative (loṭ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयतु
      वारयतात्
      वारयताम्वारयन्तु
      2ndवारय
      वारयटत्
      वारयतम्वारयत
      1stवारयानिवारयाववारयाम
      Imperfect (laṅ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवारयत्अवारयताम्अवारयन्
      2ndअवारयःअवारयतम्अवारयत
      1stअवारयम्अवारयावअवारयाम
      Aorist (luṅ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवीवरत्अवीवरताम्अवीवरन्
      2ndअवीवरःअवीवरतम्अवीवरत
      1stअवीवरम्अवीवरवअवीवरम
      Perfect (liṭ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयाञ्चकार
      वारयाम्बभूव
      वारयामास
      वारयाञ्चक्रतुःवारयाञ्चक्रुः
      Benedictive (āśīr-liṅ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवार्यात्वार्यास्ताम्वार्यासुः
      2ndवार्याःवार्यास्तम्वार्यास्त
      1stवार्यासम्वार्यास्ववार्यास्म
      Periphrastic future (luṭ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयितावारयितारौवारयितारः
      2ndवारयितासिवारयितास्थःवारयितास्थ
      1stवारयितास्मिवारयितास्वःवारयितास्मः
      Future (lṛṭ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयिष्यतिवारयिष्यतःवारयिष्यन्ति
      2ndवारयिष्यसिवारयिष्यथःवारयिष्यथ
      1stवारयिष्यामिवारयिष्यावःवारयिष्यामः
      Conditional (lṛṅ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवारयिष्यत्अवारयिष्यताम्अवारयिष्यन्
      2ndअवारयिष्यःअवारयिष्यतम्अवारयिष्यत
      1stअवारयिष्यम्अवारयिष्यावअवारयिष्याम

      (ṇijabhāve) । HNV: 568: युज्-आदेर् ण्इर् वा । ण्इ is optional after the yuj-ādis ।

      Present (laṭ) · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरतिवरतःवरन्ति
      2ndवरसिवरथःवरथ
      1stवरामिवरावःवरामः
      Optative (vidhi-liṅ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरेत्वरेताम्वरेयुः
      2ndवरेःवरेतम्वरेत
      1stवरेम्वरेववरेम
      Imperative (loṭ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरतु
      वरतात्
      वरताम्वरन्तु
      2ndवर
      वरतात्
      वरतम्वरत
      1stवरानिवराववराम
      Imperfect (laṅ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरत्अवरताम्अवरन्
      2ndअवरःअवरतम्अवरत
      1stअवरम्अवरावअवराम
      Aorist (luṅ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवारीत्अवारीष्टाम्अवारीषुः
      Perfect (liṭ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdववारवव्रतुःवव्रुः
      2ndववारिथववारथुःवव्र
      1stववारवव्रिववव्रिम
      Benedictive (āśīr-liṅ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdव्रियात्व्रियास्ताम्व्रियासुः
      2ndव्रियाःव्रियास्तम्व्रियास्त
      1stव्रियासम्व्रियास्वव्रियास्म
      Periphrastic future (luṭ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरितावरितारौवरितारः
      2ndवरितासिवरितास्थःवरितास्थ
      1stवरितास्मिवरितास्वःवरितास्मः
      Periphrastic future (luṭ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरीतावरीतारौवरीतारः
      2ndवरीतासिवरीतास्थःवरीतास्थ
      1stवरीतास्मिवरीतास्वःवरीतास्मः
      Future (lṛṭ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरिष्यतिवरिष्यतःवरिष्यन्ति
      2ndवरिष्यसिवरिष्यथःवरिष्यथ
      1stवरिष्यामिवरिष्यावःवरिष्यामः
      Future (lṛṭ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरीष्यतिवरीष्यतःवरीष्यन्ति
      2ndवरीष्यसिवरीष्यथःवरीष्यथ
      1stवरीष्यामिवरीष्यावःवरीष्यामः
      Conditional (lṛṅ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरिष्यत्अवरिष्यताम्अवरिष्यन्
      2ndअवरिष्यःअवरिष्यतम्अवरिष्यत
      1stअवरिष्यम्अवरिष्यावअवरिष्याम
      Conditional (lṛṅ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरीष्यत्अवरीष्यताम्अवरीष्यन्
      2ndअवरीष्यःअवरीष्यतम्अवरीष्यत
      1stअवरीष्यम्अवरीष्यावअवरीष्याम
      Present (laṭ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरतेवरेतेवरन्ते
      2ndवरसेवरेथेवरध्वे
      1stवरेवरावहेवरामहे
      Optative (vidhi-liṅ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरेतवरेयाताम्वरेरन्
      2ndवरेथाःवरेयाथाम्वरेध्वम्
      1stवरेयवरेवहिवरेमहि
      Imperative (loṭ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरताम्वरेताम्वरन्ताम्
      2ndवरस्ववरेथाम्वरध्वम्
      1stवरैवरावहैवरामहै
      Imperfect (laṅ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरतअवरेताम्अवरन्त
      2ndअवरथाःअवरेथाम्अवरध्वम्
      1stअवरेअवरावहिअवरामहि
      Aorist (luṅ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरिष्टअवरिषाताम्अवरिषत
      2ndअवरिष्ठाःअवरिषाथाम्अवरिढ्वम्
      अवरिध्वम्
      1stअवरिषिअवरिष्वहिअवरिष्महि
      Aorist (luṅ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरीष्टअवरीषाताम्अवरीषत
      2ndअवरीष्ठाःअवरीषाथाम्अवरीढ्वम्
      अवरीध्वम्
      1stअवरीषिअवरीष्वहिअवरीष्महि
      Perfect (liṭ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवव्रेवव्रातेवव्रिरे
      2ndवव्रिषेवव्राथेवव्रिध्वे
      वव्रिढ्वे
      1stवव्रेवव्रिवहेवव्रिमहे
      Benedictive (āśīr-liṅ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरिषीष्टवरिषीयास्ताम्वरिषीरन्
      2ndवरिषीष्ठाःवरिषीयास्थाम्वरिषीढ्वम्
      1stवरिषीयवरिषीवहिवरिषीमहि
      Periphrastic future (luṭ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरितावरितारौवरितारः
      2ndवरितासेवरितासाथेवरिताध्वे
      1stवरिताहेवरितास्वहेवरितास्महे
      Periphrastic future (luṭ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरीतावरीतारौवरीतारः
      2ndवरीतासेवरीतासाथेवरीताध्वे
      1stवरीताहेवरीतास्वहेवरीतास्महे
      Future (lṛṭ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरिष्यतेवरिष्येतेवरिष्यन्ते
      2ndवरिष्यसेवरिष्येथेवरिष्यध्वे
      1stवरिष्येवरिष्यावहेवरिष्यामहे
      Future (lṛṭ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरीष्यतेवरीष्येतेवरीष्यन्ते
      2ndवरीष्यसेवरीष्येथेवरीष्यध्वे
      1stवरीष्येवरीष्यावहेवरीष्यामहे
      Conditional (lṛṅ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरिष्यतअवरिष्येताम्अवरिष्यन्त
      2ndअवरिष्यथाःअवरिष्येथाम्अवरिष्यध्वम्
      1stअवरिष्येअवरिष्यावहिअवरिष्यामहि
      Conditional (lṛṅ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरीष्यतअवरीष्येताम्अवरीष्यन्त
      2ndअवरीष्यथाःअवरीष्येथाम्अवरीष्यध्वम्
      1stअवरीष्येअवरीष्यावहिअवरीष्यामहि

      karmaṇi

      Present (laṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवार्यतेवार्येतेवार्यन्ते
      2ndवार्यसेवार्येथेवार्यध्वे
      1stवार्येवार्यावहेवार्यामहे
      Optative (vidhi-liṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवार्येतवार्येयाताम्वार्येरन्
      2ndवार्येथाःवार्येयाथाम्वार्येध्वम्
      1stवार्येयवार्येवहिवार्येमहि
      Imperative (loṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवार्यताम्वार्येताम्वार्यन्ताम्
      2ndवार्यस्ववार्येथाम्वार्यध्वम्
      1stवार्यैवार्यावहैवार्यामहै
      Imperfect (laṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवार्यतअवार्येताम्अवार्यन्त
      2ndअवार्यथाःअवार्येथाम्अवार्यध्वम्
      1stअवार्येअवार्यावहिअवार्यामहि
      Aorist (luṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवारिष्टअवारिषाताम्अवारिषत
      2ndअवारिष्ठाःअवारिषाथाम्अवारिड्ढ्वम्
      अवारिढ्वम्
      अवारिध्वम्
      1stअवारिषिअवारिष्वहिअवारिष्महि
      Aorist (luṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवारयिष्टअवारयिषाताम्अवारयिषत
      2ndअवारयिष्ठाःअवारयिषाथाम्अवारयिड्ढ्वम्
      अवारयिढ्वम्
      अवारयिध्वम्
      1stअवारयिषिअवारयिष्वहिअवारयिष्महि
      Perfect (liṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयाञ्चक्रेवारयाञ्चक्रातेवारयाञ्चक्रिरे
      2ndवारयाञ्चकृषेवारयाञ्चक्राथेवारयाञ्चकृढ्वे
      1stवारयाञ्चक्रेवारयाञ्चकृवहेवारयाञ्चकृमहे
      Perfect (liṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयाम्बभूवेवारयाम्बभूवातेवारयाम्बभूविरे
      2ndवारयाम्बभूविषेवारयाम्बभूवाथेवारयाम्बभूविढ्वे
      वारयाम्बभूविध्वे
      1stवारयाम्बभूवेवारयाम्बभूविवहेवारयाम्बभूविमहे
      Perfect (liṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयामाहेवारयामासातेवारयामासिरे
      2ndवारयामासिषेवारयामासाथेवारयामसिध्वे
      1stवारयामाहेवारयामासिवहेवारयामासिमहे
      Benedictive (āśīr-liṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयिषीष्टवारयिषीयास्ताम्वारयिषीरन्
      2ndवारयिषीष्ठाःवारयिषीयास्थाम्वारयिषीढ्वम्
      वारयिषीध्वम् ,
      1stवारयिषीयवारयिषीवहिवारयिषीमहि
      Benedictive (āśīr-liṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारिषीष्टवारिषीयास्ताम्वारिषीरन्
      2ndवारिषीष्ठाःवारिषीयास्थाम्वारिषीढ्वम्
      वारिषीध्वम्
      1stवारिषीयवारिषीवहिवारिषीमहि
      Periphrastic future (luṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयितावारयितारौवारयितारः
      2ndवारयितासेवारयितासाथेवारयिताध्वे
      1stवारयिताहेवारयितास्वहेवारयितास्महे
      Periphrastic future (luṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारितावारितारौवारितारः
      2ndवारितासेवारितासाथेवारिताध्वे
      1stवारिताहेवारितास्वहेवारितास्महे
      Future (lṛṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारिष्यतेवारिष्येतेवारिष्यन्ते
      2ndवारिष्यसेवारिष्येथेवारिष्यध्वे
      1stवारिष्येवारिष्यावहेवारिष्यामहे
      Future (lṛṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयिष्यतेवारयिष्येतेवारयिष्यन्ते
      2ndवारयिष्यसेवारयिष्येथेवारयिष्यध्वे
      1stवारयिष्येवारयिष्यावहेवारयिष्यामहे
      Conditional (lṛṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरिष्यतअवरिष्येताम्अवरिष्यन्त
      2ndअवरिष्यथाःअवरिष्येथाम्अवरिष्यध्वम्
      1stअवरिष्येअवरिष्यावहिअवरिष्यामहि
      Conditional (lṛṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवारयिष्यतअवारयिष्येताम्अवारयिष्यन्त
      2ndअवारयिष्यथाःअवारयिष्येथाम्अवारयिष्यध्वम्
      1stअवारयिष्येअवारयिष्यावहिअवारयिष्यामहि
  2. वृvṛ9A 5U 10Uto serve, worship

    Entries in the Dhātupāṭha

    • वृङ् सम्भक्तौ

      Class · Ātmanepada

      to serve, worship

    • वृञ् वरणे

      Class · Ubhayapada

      to choose, ask for

    • वृञ् आवरणे

      Class · Ubhayapada · युज्-आदि gaṇa

      to cover, block

      Paradigms in the source54 tables
      Present (laṭ)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयतिवारयतःवारयन्ति
      2ndवारयसिवारयथःवारयथ
      1stवारयामिवारयावःवारयामः
      Optative (vidhi-liṅ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयेत्वारयेताम्वारयेयुः
      2ndवारयेःवारयेतम्वारयेत
      1stवारयेम्वारयेववारयेम
      Imperative (loṭ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयतु
      वारयतात्
      वारयताम्वारयन्तु
      2ndवारय
      वारयटत्
      वारयतम्वारयत
      1stवारयानिवारयाववारयाम
      Imperfect (laṅ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवारयत्अवारयताम्अवारयन्
      2ndअवारयःअवारयतम्अवारयत
      1stअवारयम्अवारयावअवारयाम
      Aorist (luṅ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवीवरत्अवीवरताम्अवीवरन्
      2ndअवीवरःअवीवरतम्अवीवरत
      1stअवीवरम्अवीवरवअवीवरम
      Perfect (liṭ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयाञ्चकार
      वारयाम्बभूव
      वारयामास
      वारयाञ्चक्रतुःवारयाञ्चक्रुः
      Benedictive (āśīr-liṅ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवार्यात्वार्यास्ताम्वार्यासुः
      2ndवार्याःवार्यास्तम्वार्यास्त
      1stवार्यासम्वार्यास्ववार्यास्म
      Periphrastic future (luṭ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयितावारयितारौवारयितारः
      2ndवारयितासिवारयितास्थःवारयितास्थ
      1stवारयितास्मिवारयितास्वःवारयितास्मः
      Future (lṛṭ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयिष्यतिवारयिष्यतःवारयिष्यन्ति
      2ndवारयिष्यसिवारयिष्यथःवारयिष्यथ
      1stवारयिष्यामिवारयिष्यावःवारयिष्यामः
      Conditional (lṛṅ) · parasmaipadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवारयिष्यत्अवारयिष्यताम्अवारयिष्यन्
      2ndअवारयिष्यःअवारयिष्यतम्अवारयिष्यत
      1stअवारयिष्यम्अवारयिष्यावअवारयिष्याम

      (ṇijabhāve) । HNV: 568: युज्-आदेर् ण्इर् वा । ण्इ is optional after the yuj-ādis ।

      Present (laṭ) · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरतिवरतःवरन्ति
      2ndवरसिवरथःवरथ
      1stवरामिवरावःवरामः
      Optative (vidhi-liṅ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरेत्वरेताम्वरेयुः
      2ndवरेःवरेतम्वरेत
      1stवरेम्वरेववरेम
      Imperative (loṭ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरतु
      वरतात्
      वरताम्वरन्तु
      2ndवर
      वरतात्
      वरतम्वरत
      1stवरानिवराववराम
      Imperfect (laṅ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरत्अवरताम्अवरन्
      2ndअवरःअवरतम्अवरत
      1stअवरम्अवरावअवराम
      Aorist (luṅ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवारीत्अवारीष्टाम्अवारीषुः
      Perfect (liṭ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdववारवव्रतुःवव्रुः
      2ndववारिथववारथुःवव्र
      1stववारवव्रिववव्रिम
      Benedictive (āśīr-liṅ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdव्रियात्व्रियास्ताम्व्रियासुः
      2ndव्रियाःव्रियास्तम्व्रियास्त
      1stव्रियासम्व्रियास्वव्रियास्म
      Periphrastic future (luṭ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरितावरितारौवरितारः
      2ndवरितासिवरितास्थःवरितास्थ
      1stवरितास्मिवरितास्वःवरितास्मः
      Periphrastic future (luṭ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरीतावरीतारौवरीतारः
      2ndवरीतासिवरीतास्थःवरीतास्थ
      1stवरीतास्मिवरीतास्वःवरीतास्मः
      Future (lṛṭ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरिष्यतिवरिष्यतःवरिष्यन्ति
      2ndवरिष्यसिवरिष्यथःवरिष्यथ
      1stवरिष्यामिवरिष्यावःवरिष्यामः
      Future (lṛṭ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरीष्यतिवरीष्यतःवरीष्यन्ति
      2ndवरीष्यसिवरीष्यथःवरीष्यथ
      1stवरीष्यामिवरीष्यावःवरीष्यामः
      Conditional (lṛṅ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरिष्यत्अवरिष्यताम्अवरिष्यन्
      2ndअवरिष्यःअवरिष्यतम्अवरिष्यत
      1stअवरिष्यम्अवरिष्यावअवरिष्याम
      Conditional (lṛṅ) · parasmaipada · (ṇijabhāve)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरीष्यत्अवरीष्यताम्अवरीष्यन्
      2ndअवरीष्यःअवरीष्यतम्अवरीष्यत
      1stअवरीष्यम्अवरीष्यावअवरीष्याम
      Present (laṭ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरतेवरेतेवरन्ते
      2ndवरसेवरेथेवरध्वे
      1stवरेवरावहेवरामहे
      Optative (vidhi-liṅ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरेतवरेयाताम्वरेरन्
      2ndवरेथाःवरेयाथाम्वरेध्वम्
      1stवरेयवरेवहिवरेमहि
      Imperative (loṭ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरताम्वरेताम्वरन्ताम्
      2ndवरस्ववरेथाम्वरध्वम्
      1stवरैवरावहैवरामहै
      Imperfect (laṅ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरतअवरेताम्अवरन्त
      2ndअवरथाःअवरेथाम्अवरध्वम्
      1stअवरेअवरावहिअवरामहि
      Aorist (luṅ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरिष्टअवरिषाताम्अवरिषत
      2ndअवरिष्ठाःअवरिषाथाम्अवरिढ्वम्
      अवरिध्वम्
      1stअवरिषिअवरिष्वहिअवरिष्महि
      Aorist (luṅ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरीष्टअवरीषाताम्अवरीषत
      2ndअवरीष्ठाःअवरीषाथाम्अवरीढ्वम्
      अवरीध्वम्
      1stअवरीषिअवरीष्वहिअवरीष्महि
      Perfect (liṭ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवव्रेवव्रातेवव्रिरे
      2ndवव्रिषेवव्राथेवव्रिध्वे
      वव्रिढ्वे
      1stवव्रेवव्रिवहेवव्रिमहे
      Benedictive (āśīr-liṅ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरिषीष्टवरिषीयास्ताम्वरिषीरन्
      2ndवरिषीष्ठाःवरिषीयास्थाम्वरिषीढ्वम्
      1stवरिषीयवरिषीवहिवरिषीमहि
      Periphrastic future (luṭ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरितावरितारौवरितारः
      2ndवरितासेवरितासाथेवरिताध्वे
      1stवरिताहेवरितास्वहेवरितास्महे
      Periphrastic future (luṭ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरीतावरीतारौवरीतारः
      2ndवरीतासेवरीतासाथेवरीताध्वे
      1stवरीताहेवरीतास्वहेवरीतास्महे
      Future (lṛṭ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरिष्यतेवरिष्येतेवरिष्यन्ते
      2ndवरिष्यसेवरिष्येथेवरिष्यध्वे
      1stवरिष्येवरिष्यावहेवरिष्यामहे
      Future (lṛṭ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवरीष्यतेवरीष्येतेवरीष्यन्ते
      2ndवरीष्यसेवरीष्येथेवरीष्यध्वे
      1stवरीष्येवरीष्यावहेवरीष्यामहे
      Conditional (lṛṅ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरिष्यतअवरिष्येताम्अवरिष्यन्त
      2ndअवरिष्यथाःअवरिष्येथाम्अवरिष्यध्वम्
      1stअवरिष्येअवरिष्यावहिअवरिष्यामहि
      Conditional (lṛṅ) · ātmanepadaSource: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरीष्यतअवरीष्येताम्अवरीष्यन्त
      2ndअवरीष्यथाःअवरीष्येथाम्अवरीष्यध्वम्
      1stअवरीष्येअवरीष्यावहिअवरीष्यामहि

      karmaṇi

      Present (laṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवार्यतेवार्येतेवार्यन्ते
      2ndवार्यसेवार्येथेवार्यध्वे
      1stवार्येवार्यावहेवार्यामहे
      Optative (vidhi-liṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवार्येतवार्येयाताम्वार्येरन्
      2ndवार्येथाःवार्येयाथाम्वार्येध्वम्
      1stवार्येयवार्येवहिवार्येमहि
      Imperative (loṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवार्यताम्वार्येताम्वार्यन्ताम्
      2ndवार्यस्ववार्येथाम्वार्यध्वम्
      1stवार्यैवार्यावहैवार्यामहै
      Imperfect (laṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवार्यतअवार्येताम्अवार्यन्त
      2ndअवार्यथाःअवार्येथाम्अवार्यध्वम्
      1stअवार्येअवार्यावहिअवार्यामहि
      Aorist (luṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवारिष्टअवारिषाताम्अवारिषत
      2ndअवारिष्ठाःअवारिषाथाम्अवारिड्ढ्वम्
      अवारिढ्वम्
      अवारिध्वम्
      1stअवारिषिअवारिष्वहिअवारिष्महि
      Aorist (luṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवारयिष्टअवारयिषाताम्अवारयिषत
      2ndअवारयिष्ठाःअवारयिषाथाम्अवारयिड्ढ्वम्
      अवारयिढ्वम्
      अवारयिध्वम्
      1stअवारयिषिअवारयिष्वहिअवारयिष्महि
      Perfect (liṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयाञ्चक्रेवारयाञ्चक्रातेवारयाञ्चक्रिरे
      2ndवारयाञ्चकृषेवारयाञ्चक्राथेवारयाञ्चकृढ्वे
      1stवारयाञ्चक्रेवारयाञ्चकृवहेवारयाञ्चकृमहे
      Perfect (liṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयाम्बभूवेवारयाम्बभूवातेवारयाम्बभूविरे
      2ndवारयाम्बभूविषेवारयाम्बभूवाथेवारयाम्बभूविढ्वे
      वारयाम्बभूविध्वे
      1stवारयाम्बभूवेवारयाम्बभूविवहेवारयाम्बभूविमहे
      Perfect (liṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयामाहेवारयामासातेवारयामासिरे
      2ndवारयामासिषेवारयामासाथेवारयामसिध्वे
      1stवारयामाहेवारयामासिवहेवारयामासिमहे
      Benedictive (āśīr-liṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयिषीष्टवारयिषीयास्ताम्वारयिषीरन्
      2ndवारयिषीष्ठाःवारयिषीयास्थाम्वारयिषीढ्वम्
      वारयिषीध्वम् ,
      1stवारयिषीयवारयिषीवहिवारयिषीमहि
      Benedictive (āśīr-liṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारिषीष्टवारिषीयास्ताम्वारिषीरन्
      2ndवारिषीष्ठाःवारिषीयास्थाम्वारिषीढ्वम्
      वारिषीध्वम्
      1stवारिषीयवारिषीवहिवारिषीमहि
      Periphrastic future (luṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयितावारयितारौवारयितारः
      2ndवारयितासेवारयितासाथेवारयिताध्वे
      1stवारयिताहेवारयितास्वहेवारयितास्महे
      Periphrastic future (luṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारितावारितारौवारितारः
      2ndवारितासेवारितासाथेवारिताध्वे
      1stवारिताहेवारितास्वहेवारितास्महे
      Future (lṛṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारिष्यतेवारिष्येतेवारिष्यन्ते
      2ndवारिष्यसेवारिष्येथेवारिष्यध्वे
      1stवारिष्येवारिष्यावहेवारिष्यामहे
      Future (lṛṭ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdवारयिष्यतेवारयिष्येतेवारयिष्यन्ते
      2ndवारयिष्यसेवारयिष्येथेवारयिष्यध्वे
      1stवारयिष्येवारयिष्यावहेवारयिष्यामहे
      Conditional (lṛṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवरिष्यतअवरिष्येताम्अवरिष्यन्त
      2ndअवरिष्यथाःअवरिष्येथाम्अवरिष्यध्वम्
      1stअवरिष्येअवरिष्यावहिअवरिष्यामहि
      Conditional (lṛṅ) · passive (karmaṇi)Source: DR
      PersonSingularDualPlural
      3rdअवारयिष्यतअवारयिष्येताम्अवारयिष्यन्त
      2ndअवारयिष्यथाःअवारयिष्येथाम्अवारयिष्यध्वम्
      1stअवारयिष्येअवारयिष्यावहिअवारयिष्यामहि