हन्han2 P. (हन्ति, जघान, अवधीत्, अवधिष्ट-अहत; हनिष्यति, हन्तुम्; हत; pass. हन्यते; caus. घातयति-ते); desid.…
Derived forms and compounds
ततः शंखाश्च भेर्यश्च पणवानकगोमुखाः ।
ApteAll dictionariesSanskrit dictionaryDhātuPāṇiniConjugationDeclensionInflected formsParts of speechWord frequencyTree diagramAnalyzerRootsQuarter-verse indexMemorable linesNames
कोशःDictionaries
Search all dictionaries
Apte, Monier-Williams and Macdonell at once. Type in any of fifteen scripts and schemes; the word is converted and looked up wherever it is part of a headword.
Results for हन्
390 entries · exact headword firstApte Dictionary
V. S. Apte, The Practical Sanskrit–English Dictionarytataḥ śaṅkhāśca bheryaśca paṇavānakagomukhāḥ — Then conchs and kettledrums, tabors and drums and horns, suddenly blared forth, and the clamour became tremendous. 1·13
Monier-Williams
Monier Monier-Williams, A Sanskrit–English Dictionaryहन्hancl.2 P. (Dha1tup. xxiv, 2) हन्ति (3. du. हत्/अः, 3. pl. घ्नन्ति; rarely A1. हते, 3. pl. घ्नते; and cl.1. हनति…
- class2 Parasmaipada (Dha1tup. xxiv, 2) हन्ति (3. dual number हत्/अः, 3. plural घ्नन्ति; rarely Atmane-pada हते, 3. plural घ्नते; and class1. हनति, Vedic or Veda also जिघ्नते, that the rest of a word is to be suppliedति; Potential हन्यात् Breton also ह्/अनीत, घ्नीत; imperative जह्/इ TA1r. हन्ध्/इ; imperfect tense /अहन्, Vedic or Veda and Epic also अहनत्, अहनन्, अघ्नन्त; page and participle जघ्नत्, घ्नमान MBh.; perfect tense जघ्/आन, जघ्न्/उः Bretonand Epic also जघ्ने, that the rest of a word is to be suppliedनिरे subjunctive जघ्/अनत् fg-veda; page and participle जघ्निव्/अस्, Vedic or Veda also जघन्वस्; Aorist अहानीत् JaimBr. [confer, compare √वध्]; future हन्ता MBh.; हंस्यति ibidem; हनिष्य्/अति, that the rest of a word is to be suppliedते AV. etc.; infinitive mood ह्/अन्तुम्, Vedic or Veda also ह्/अन्तवे, that the rest of a word is to be suppliedतव्/ऐ, that the rest of a word is to be suppliedतोः; indeclinablepage and participle हत्व्/आ, Vedic or Veda also that the rest of a word is to be suppliedत्व्/ई, that the rest of a word is to be suppliedत्वाय, -हत्य; -हन्य MBh.; -घ्/आतम् Breton etc.), to strike, beat (also a drum), pound, hammer (accusative), strike etc. upon (locative case) fg-veda etc.; to smite, slay, hit, kill, mar, destroy ibidem; to put to death, cause to be executed Mn. Hit.; to strike off Katha1s.; to ward off, avert MBh.; to hurt, wound (the heart) R.; to hurl (a dart) upon (genitive case) fg-veda; (in astronomy) to touch, come into contact VarBr2S.; to obstruct, hinder Ra1jat.; to repress, give up, abandon (anger, sorrow etc.) Ka1v. BhP.; (?) to go, move Naigh. ii, 14 : Passive voice हन्य्/अते (Epic also that the rest of a word is to be suppliedति; Aorist अवधि or अघानि), to be struck or killed fg-veda etc. etc.: Causal घातयति, that the rest of a word is to be suppliedते (properly a Nominal verb from घात quod vide; Aorist अजीघतत् or अजीघनत्), to cause to be slain or killed, kill, slay, put to death, punish Mn. MBh. etc.; to notify a person's death (कंसं घातयति Equivalent to कंस-वधम् आचष्टे) Pa1n2. 3-1, 26 vArttika 6 Pat.; to mar, destroy MBh. Pan5cat. (varia lectio): Desiderative ज्/इघांसति, that the rest of a word is to be suppliedते (Potential जिघांसीयत् MBh.; imperfect tense अजिघांसीः S3Br.), to wish to kill or destroy fg-veda etc. etc.: Intensive ज्/अङ्घन्ति (fg-veda; page and participle जङ्घनत्, ज्/अङ्घ्नत् or घ्/अनिघ्नत्), जङ्घन्यते (with pass. sense Mun2d2Up.), जेघ्नीयते (Pa1n2. 7-4, 31), to strike Equivalent to tread upon (locative case or accusative) fg-veda; to slay, kill ibidem; to dispel (darkness), destroy (evil, harm) ibidem; to hurt, injure, wound Mun2d2Up. [confer, compare Greek θείνω, θάνατος; φόνος, ἔπεφνον πέφαται; Latin de-fendere, of-fendere; Lit. genu, gi4ti; Slavonic or Slavonian gu8nati .]
- mf(घ्नी)neuter gender killing, a killer, slayer (only in fine compositi or 'at the end of a compound'; see अरि-, तमो-हन् etc.)
Source: Monier-WilliamsAnalyse the wordअघशंसहन्aghaśaṃsahanm. slaying the wicked RV.
masculine gender slaying the wicked fg-veda
Source: Monier-WilliamsAnalyse the wordअघाहन्aghāhann. inauspicious day S3a1n3khS3r.
neuter gender inauspicious day S3a1n3khS3r.
Source: Monier-WilliamsAnalyse the wordअतिहन्atihanDesid. -जिघांसति (for -जिघासति fr. √2. हा ?), to try to escape AitBr.
Desiderative -जिघांसति (for -जिघासति from √2. हा ?), to try to escape AitBr.
Source: Monier-WilliamsAnalyse the wordअदृष्टहन्adṛṣṭahanm. destroyer of venomous vermin RV. i, 191, 8 and 9.
masculine gender destroyer of venomous vermin fg-veda i, 191, 8 and 9.
Source: Monier-WilliamsAnalyse the wordअधिनिर्हन्adhinirhan(perf. 2. sg. -जघन्थ) to destroy, root out from RV. i, 80, 4.
(perf. 2. sg. -जघन्थ) to destroy, root out from fg-veda i, 80, 4.
Source: Monier-WilliamsAnalyse the wordअध्यवहन्adhyavahanto thrash upon TBr.
to thrash upon TBr.
Source: Monier-WilliamsAnalyse the word
Dhātupāṭha
Dhātupāṭha — the verbal roots of Sanskritहन्han2Pto strike, kill; to go, move
हन्अ हिंसा-गत्योः
Class 2P · Parasmaipada
to strike, kill; to go, move
N.B. jīva gosvāmī says हन्त्य्-अर्थाश् च (ये च तेषु गणेषु हिंसार्था धातव उक्तास् ते चुर्-आदाव् अपि ज्ञेयाः इत्य् अर्थः) "dhātus which mean "to kill" can also be cur-ādis (one should know that those dhātus having the meaning of हिंसा which were previously mentioned in the other nine gaṇas can also be conjugated as cur-ādis)" ।
सिद्धान्त-कौमुदी, commenting on the same gaṇa-sūtra (हन्त्य्-अर्थाश् च) in the pāṇinian dhāṭu-pāṭha, says नव-गण्याम् उक्ता अपि हन्त्य्-अर्थाः स्वार्थे णिचं लभन्त इत्य् अर्थः "dhātus which mean "to kill" can also take स्वार्थ ण्इच् (cur-ādi-ṇi) even though they are listed in the other nine gaṇas" । this increases the list of cur-ādi-dhātus considerably । thus from the ad-ādi-dhātu हन्अ हिंसा-गत्योः we can form not only हन्ति "he kills", but घातयति "he kills" also ।
Paradigms in the source25 tables
Present (laṭ)Source: HNV Person Singular Dual Plural 3rd हन्ति हतः घ्नन्ति 2nd हंसि हथः हथ 1st हन्मि हन्वः हन्मः Optative (vidhi-liṅ) · parasmaipadaSource: BDK + RC Person Singular Dual Plural 3rd हन्यात् हन्याताम् हन्युः 2nd हन्याः हन्यातम् हन्यात 1st हन्यायम् हन्याव हन्याम Imperative (loṭ) · parasmaipadaSource: HNV + RC Person Singular Dual Plural 3rd हन्तु
हतात्हताम् घ्नन्तु 2nd जहि
हतात्हतम् हत 1st हनानि हनाव हनाम Imperfect (laṅ) · parasmaipadaSource: HNV + RC Person Singular Dual Plural 3rd अहन् अहताम् अघ्नन् 2nd अहन् अहतम् अहत 1st अहनम् अहन्व अहन्म Aorist (luṅ) · parasmaipadaSource: HNV Person Singular Dual Plural 3rd अवधीत् अवधिष्टाम् अवधिषुः 2nd अवधीः अवधिष्टम् अवधिष्ट 1st अवधिषम् अवधिष्व अवधिष्म Perfect (liṭ) · parasmaipadaSource: HNV Person Singular Dual Plural 3rd जघान जघ्नतुः जघ्नुः 2nd जघनिथ
जघन्थजघ्नथुः जघ्न 1st जघान
जघनजघ्निव जघ्निम Benedictive (āśīr-liṅ) · parasmaipadaSource: HNV Person Singular Dual Plural 3rd वध्यात् वध्यास्ताम् वध्यासुः 2nd वध्याः वध्यास्तम् वध्यास्त 1st वध्यासम् वध्यास्व वध्यास्म Periphrastic future (luṭ) · parasmaipadaSource: BDK + RC Person Singular Dual Plural 3rd हन्ता हन्तारौ हन्तारः 2nd हन्तासि हन्तास्थः हन्तास्थ 1st हन्तास्मि हन्तास्वः हन्तास्मः Future (lṛṭ) · parasmaipadaSource: HNV + RC Person Singular Dual Plural 3rd हनिष्यति हनिष्यतः हनिष्यन्ति 2nd हनिष्यसि हनिष्यथः हनिष्यथ 1st हनिष्यामि हनिष्यावः हनिष्यामः Conditional (lṛṅ) · parasmaipadaSource: BDK + RC Person Singular Dual Plural 3rd अहनिष्यत् अहनिष्यताम् अहनिष्यन् 2nd अहनिष्यः अहनिष्यतम् अहनिष्यत 1st अहनिष्यम् अहनिष्याव अहनिष्याम ātmapada
Present (laṭ) · ātmanepadaSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd आहते* आघ्नाते आघ्नते 2nd आहसे आघ्नाथे आहध्वे 1st आघ्ने आहन्वहे आहमहे * आहते is अकर्मक (this is actually कर्म-कर्तरि प्रयोग) but it can become स-कर्मक when one's own limb is the कर्म । आहते स्वयम् एव "he strikes himself" । आहते स्वीयं शिरः कोपात् "he strikes his own head out of anger" । for details see HNV bṛhat 1133, 1135 ।
Optative (vidhi-liṅ) · ātmanepadaSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd आघ्नीत आघ्नीयाताम् आघ्नीरन् 2nd आघ्नीथाः आघ्नीयाथाम् आघ्नीध्वम् 1st आघ्नीय आघ्नीवहि आघ्नीमहि Imperative (loṭ) · ātmanepadaSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd आहताम् आघ्नाताम् आघ्नताम् 2nd आहस्व आघ्नाथाम् आहध्वम् 1st आहनै आहनावहै आहनामहै Imperfect (laṅ) · ātmanepadaSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd आहत आघ्नाताम् आघ्नत 2nd आहथाः आघ्नाथाम् आहध्वम् 1st आघ्नि आहन्वहि आहन्महि Aorist (luṅ) · ātmanepadaSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd अवधिष्ट अवधिषाताम् अवधिषत 2nd अवधिष्ठाः अवधिषाथाम् अवधिध्वम् 1st अवधिषि अवधिष्वहि अवधिष्महि Aorist (luṅ) · ātmanepada · alternative formsSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd आहत आहसाताम् आहसत 2nd आहथाः आहसाथाम् आहध्वम् 1st आहसि आहन्वहि आहन्महि Perfect (liṭ) · ātmanepadaSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd आजघ्ने आजघ्नाते आजघ्निरे 2nd आजघ्निषे आजघ्नाथे आजघ्निध्वे 1st आजघ्ने आजघ्निवहे आजघ्निमहे Benedictive (āśīr-liṅ) · ātmanepadaSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd अवधिषीष्ट अवधिषीयास्ताम् अवधिषीरन् 2nd अवधिषीष्ठाः अवधिषीयास्थाम् अवधिषीध्वम् 1st अवधिषीय अवधिषीवहि अवधिषीमहि Periphrastic future (luṭ) · ātmanepadaSource: BDK (1st line) Person Singular Dual Plural 3rd आहन्ता आहन्तारौ आहन्तारः 2nd आहन्तासे आहन्तासाथे आहन्ताध्वे 1st आहन्ताहे आहन्तास्वहे आहन्तास्महे Future (lṛṭ) · ātmanepadaSource: BDK (1.1) Person Singular Dual Plural 3rd आहनिष्यते आहनिष्येते आहनिष्यन्ते 2nd आहनिष्यसे आहनिष्येथे आहनिष्यध्वे 1st आहनिष्ये आहनिष्यावहे आहनिष्यामहे Conditional (lṛṅ) · ātmanepadaSource: BDK (1.1) Person Singular Dual Plural 3rd आहनिष्यत आहनिष्येताम् आहनिष्यन्त 2nd आहनिष्यथाः आहनिष्येथाम् आहनिष्यध्वम् 1st आहनिष्ये आहनिष्यावहि आहनिष्यामहि karmaṇi
Present (laṭ) · passive (karmaṇi)Source: BDK (1.1) Person Singular Dual Plural 3rd हन्यते हन्येते हन्यन्ते 2nd हन्यसे हन्येथे हन्यध्वे 1st हन्ये हन्यावहे हन्यामहे Aorist (luṅ) · passive (karmaṇi)Source: HNV Person Singular Dual Plural 3rd अवधि
अघानिअवधिषाताम्
अहसाताम्अवधिषत
अहसत2nd अवधिष्ठाः
अहथाःअवधिषाथाम्
अहसाथाम्अवधिढ्वम्
अवधिध्वम्
अहध्वम्1st अवधिषि
अहसिअवधिष्वहि
अहस्वहिअवधिष्महि
अहस्महिPerfect (liṭ) · passive (karmaṇi)Source: BDK Person Singular Dual Plural 3rd जघ्ने Aorist (luṅ) · passive (karmaṇi)Source: BDK Person Singular Dual Plural 3rd अघानि
अवधिअघानिषाताम्
अहसाताम्
अवधिषाताम्sani: laṭ 1.1 आजिघांसते/जिघांसति
yaṅi: जघ्नीयते । जङ्घन्यते
yaṅluki: जङ्घनीति/जङ्घन्ति
Source: DhātupāṭhaRootहन्han2Pto strike, kill; to go, move
हन्अ हिंसा-गत्योः
Class 2P · Parasmaipada
to strike, kill; to go, move
N.B. jīva gosvāmī says हन्त्य्-अर्थाश् च (ये च तेषु गणेषु हिंसार्था धातव उक्तास् ते चुर्-आदाव् अपि ज्ञेयाः इत्य् अर्थः) "dhātus which mean "to kill" can also be cur-ādis (one should know that those dhātus having the meaning of हिंसा which were previously mentioned in the other nine gaṇas can also be conjugated as cur-ādis)" ।
सिद्धान्त-कौमुदी, commenting on the same gaṇa-sūtra (हन्त्य्-अर्थाश् च) in the pāṇinian dhāṭu-pāṭha, says नव-गण्याम् उक्ता अपि हन्त्य्-अर्थाः स्वार्थे णिचं लभन्त इत्य् अर्थः "dhātus which mean "to kill" can also take स्वार्थ ण्इच् (cur-ādi-ṇi) even though they are listed in the other nine gaṇas" । this increases the list of cur-ādi-dhātus considerably । thus from the ad-ādi-dhātu हन्अ हिंसा-गत्योः we can form not only हन्ति "he kills", but घातयति "he kills" also ।
Paradigms in the source25 tables
Present (laṭ)Source: HNV Person Singular Dual Plural 3rd हन्ति हतः घ्नन्ति 2nd हंसि हथः हथ 1st हन्मि हन्वः हन्मः Optative (vidhi-liṅ) · parasmaipadaSource: BDK + RC Person Singular Dual Plural 3rd हन्यात् हन्याताम् हन्युः 2nd हन्याः हन्यातम् हन्यात 1st हन्यायम् हन्याव हन्याम Imperative (loṭ) · parasmaipadaSource: HNV + RC Person Singular Dual Plural 3rd हन्तु
हतात्हताम् घ्नन्तु 2nd जहि
हतात्हतम् हत 1st हनानि हनाव हनाम Imperfect (laṅ) · parasmaipadaSource: HNV + RC Person Singular Dual Plural 3rd अहन् अहताम् अघ्नन् 2nd अहन् अहतम् अहत 1st अहनम् अहन्व अहन्म Aorist (luṅ) · parasmaipadaSource: HNV Person Singular Dual Plural 3rd अवधीत् अवधिष्टाम् अवधिषुः 2nd अवधीः अवधिष्टम् अवधिष्ट 1st अवधिषम् अवधिष्व अवधिष्म Perfect (liṭ) · parasmaipadaSource: HNV Person Singular Dual Plural 3rd जघान जघ्नतुः जघ्नुः 2nd जघनिथ
जघन्थजघ्नथुः जघ्न 1st जघान
जघनजघ्निव जघ्निम Benedictive (āśīr-liṅ) · parasmaipadaSource: HNV Person Singular Dual Plural 3rd वध्यात् वध्यास्ताम् वध्यासुः 2nd वध्याः वध्यास्तम् वध्यास्त 1st वध्यासम् वध्यास्व वध्यास्म Periphrastic future (luṭ) · parasmaipadaSource: BDK + RC Person Singular Dual Plural 3rd हन्ता हन्तारौ हन्तारः 2nd हन्तासि हन्तास्थः हन्तास्थ 1st हन्तास्मि हन्तास्वः हन्तास्मः Future (lṛṭ) · parasmaipadaSource: HNV + RC Person Singular Dual Plural 3rd हनिष्यति हनिष्यतः हनिष्यन्ति 2nd हनिष्यसि हनिष्यथः हनिष्यथ 1st हनिष्यामि हनिष्यावः हनिष्यामः Conditional (lṛṅ) · parasmaipadaSource: BDK + RC Person Singular Dual Plural 3rd अहनिष्यत् अहनिष्यताम् अहनिष्यन् 2nd अहनिष्यः अहनिष्यतम् अहनिष्यत 1st अहनिष्यम् अहनिष्याव अहनिष्याम ātmapada
Present (laṭ) · ātmanepadaSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd आहते* आघ्नाते आघ्नते 2nd आहसे आघ्नाथे आहध्वे 1st आघ्ने आहन्वहे आहमहे * आहते is अकर्मक (this is actually कर्म-कर्तरि प्रयोग) but it can become स-कर्मक when one's own limb is the कर्म । आहते स्वयम् एव "he strikes himself" । आहते स्वीयं शिरः कोपात् "he strikes his own head out of anger" । for details see HNV bṛhat 1133, 1135 ।
Optative (vidhi-liṅ) · ātmanepadaSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd आघ्नीत आघ्नीयाताम् आघ्नीरन् 2nd आघ्नीथाः आघ्नीयाथाम् आघ्नीध्वम् 1st आघ्नीय आघ्नीवहि आघ्नीमहि Imperative (loṭ) · ātmanepadaSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd आहताम् आघ्नाताम् आघ्नताम् 2nd आहस्व आघ्नाथाम् आहध्वम् 1st आहनै आहनावहै आहनामहै Imperfect (laṅ) · ātmanepadaSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd आहत आघ्नाताम् आघ्नत 2nd आहथाः आघ्नाथाम् आहध्वम् 1st आघ्नि आहन्वहि आहन्महि Aorist (luṅ) · ātmanepadaSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd अवधिष्ट अवधिषाताम् अवधिषत 2nd अवधिष्ठाः अवधिषाथाम् अवधिध्वम् 1st अवधिषि अवधिष्वहि अवधिष्महि Aorist (luṅ) · ātmanepada · alternative formsSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd आहत आहसाताम् आहसत 2nd आहथाः आहसाथाम् आहध्वम् 1st आहसि आहन्वहि आहन्महि Perfect (liṭ) · ātmanepadaSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd आजघ्ने आजघ्नाते आजघ्निरे 2nd आजघ्निषे आजघ्नाथे आजघ्निध्वे 1st आजघ्ने आजघ्निवहे आजघ्निमहे Benedictive (āśīr-liṅ) · ātmanepadaSource: BDK Person Singular Dual Plural 3rd अवधिषीष्ट अवधिषीयास्ताम् अवधिषीरन् 2nd अवधिषीष्ठाः अवधिषीयास्थाम् अवधिषीध्वम् 1st अवधिषीय अवधिषीवहि अवधिषीमहि Periphrastic future (luṭ) · ātmanepadaSource: BDK (1st line) Person Singular Dual Plural 3rd आहन्ता आहन्तारौ आहन्तारः 2nd आहन्तासे आहन्तासाथे आहन्ताध्वे 1st आहन्ताहे आहन्तास्वहे आहन्तास्महे Future (lṛṭ) · ātmanepadaSource: BDK (1.1) Person Singular Dual Plural 3rd आहनिष्यते आहनिष्येते आहनिष्यन्ते 2nd आहनिष्यसे आहनिष्येथे आहनिष्यध्वे 1st आहनिष्ये आहनिष्यावहे आहनिष्यामहे Conditional (lṛṅ) · ātmanepadaSource: BDK (1.1) Person Singular Dual Plural 3rd आहनिष्यत आहनिष्येताम् आहनिष्यन्त 2nd आहनिष्यथाः आहनिष्येथाम् आहनिष्यध्वम् 1st आहनिष्ये आहनिष्यावहि आहनिष्यामहि karmaṇi
Present (laṭ) · passive (karmaṇi)Source: BDK (1.1) Person Singular Dual Plural 3rd हन्यते हन्येते हन्यन्ते 2nd हन्यसे हन्येथे हन्यध्वे 1st हन्ये हन्यावहे हन्यामहे Aorist (luṅ) · passive (karmaṇi)Source: HNV Person Singular Dual Plural 3rd अवधि
अघानिअवधिषाताम्
अहसाताम्अवधिषत
अहसत2nd अवधिष्ठाः
अहथाःअवधिषाथाम्
अहसाथाम्अवधिढ्वम्
अवधिध्वम्
अहध्वम्1st अवधिषि
अहसिअवधिष्वहि
अहस्वहिअवधिष्महि
अहस्महिPerfect (liṭ) · passive (karmaṇi)Source: BDK Person Singular Dual Plural 3rd जघ्ने Aorist (luṅ) · passive (karmaṇi)Source: BDK Person Singular Dual Plural 3rd अघानि
अवधिअघानिषाताम्
अहसाताम्
अवधिषाताम्sani: laṭ 1.1 आजिघांसते/जिघांसति
yaṅi: जघ्नीयते । जङ्घन्यते
yaṅluki: जङ्घनीति/जङ्घन्ति
Source: DhātupāṭhaRoot
