अदस्adaspron. a.
[न दस्यते उत्क्षिप्यते अङ्गुलिर्यत्र इदंतया निर्द्धारणाय पुरोवर्तिनि एवाङ्गुलिनिर्देशः संभवति नापुरो- वर्तिनि, न-दस्-क्विप् Tv.] (असौ Masculine Feminine अदः Neuter). That, (referring to a person or thing not present or near the speaker) (विप्रकृष्ट or परोक्ष); इदमस्तु सन्निकृष्टं समीप- तरवर्ति चैतदो रूपम् । अदसस्तु विप्रकृष्टं तदिति परोक्षे विजानीयात् ॥ अमुष्य विद्या रसनाग्रनर्तकी Name1.5; असौ नामाऽहमस्मीति स्वनाम परिकीर्तयेत् Ms.2.122. I am that person, so and so (giving the name); असावहमिति ब्रूयात् 13,216; Y. 1.26. अदस् is, however, often used with reference to प्रत्यक्ष or सन्निकृष्ट objects etc. in the sense of 'this here', 'yonder'. असौ सरण्यः सरणोन्मुखानाम् R.6.21. (असाविति पुरोवर्तिनो निर्देशः Malli.); अमी रथ्याः Ś.1.8.; अमी वह्नयः 4.18;7.11. It is often used in the sense of तत् as a correlative of यत्; हिंसारतश्च यो नित्यं नेहासौ सुखमेधते Ms. 4.17. He, who etc. But when it immediately follows the relative pronoun (योऽसौ, ये अमी etc.) it conveys the sense of प्रसिद्ध 'well-known', 'celebrated', 'renowned'; योऽसावतीन्द्रियग्राह्यः सूक्ष्मोऽव्यक्तः सनातनः Ms.1.7; योऽसौ कुमार- सेवको नाम Mu.3; योऽसौ चोरः Dk.68; sometimes अदस् used by itself conveys this sense; विधुरपि विधियोगाद् ग्रस्यते राहुणाऽसौ that (so well-known to us all) moon too. See the word तद् also and the quotations from K. Parasmaipada-Indeclinable There, at that time, then, thus, ever; correlative to some pronominal forms; यदादः, यत्रादः whenever, whereever etc. By अदोऽनुपदेशे Parasmaipada1.4.7. अदस् has the force of a (गति) preposition when no direction to another is implied; अदःकृत्य अदःकृतम्; । परं प्रत्युपदेशे तु अदःकृत्वा अदःकुरु । Sk.
भीष्मो द्रोणः सूतपुत्रस्तथासौ
