श्रीमद्भगवद्गीताBhagavad Gītā · in the light of Sri Aurobindo, home
Sign in
ApteAll dictionariesSanskrit dictionaryDhātuPāṇiniConjugationDeclensionInflected formsParts of speechWord frequencyTree diagramAnalyzerRootsQuarter-verse indexMemorable linesNames

कोशःDictionaries

Apte Dictionary

V. S. Apte, The Practical Sanskrit–English Dictionary. Look up any word of the Gita in Devanagari, IAST or Harvard-Kyoto, or browse the headwords letter by letter.

Entry अभय

  1. अभयabhayaN. of a plant (हरीतकी), Mar. हिरडा).

    Derived forms and compounds

    • -या

      1. Name of a plant (हरीतकी), Marâthî हिरडा).
      2. A form of the goddess Durgā.
      3. not terrific, mild.
      4. giving safety.

    • -गिरिवासिन् Masculine one dwelling on the mountain of safety, Name of a class of Kātyāyana's pupils.

    • -गिरिविहारः Buddhist monastery on the Abhayagiri.

    • अभय abhaya, Adjective

      1. न. ब. Free from fear or danger, secure, safe; वैराग्यमेवाभयम् Bh.3.35. -यः न भयं यस्मात्
      2. An epithet of the Supreme Being, or knowledge concerning that being.
      3. Name of Śiva.
      4. One devoid of all worldly possessions.
      5. One who fearlessly executes scriptural commandments.
      6. Name of a Yoga (conjunture or time) favourable to a march or expedition.
      7. A refugeoffering pose of the hand of an image; Māna.12. 12-21. See अभयमुद्रा.

    • -यम्

      1. Absence or removal of fear.
      2. Security, safety, protection from fear or danger. मया तस्याभयं दत्तम् Pt.1; अभयस्य हि यो दाता Ms.8.33; Ś.2.17.
      3. Name of a sacrificial hymn.
      4. The root of a fragrant grass (वीरणमूलम्, उशीरम्).

    • -कृत् Adjective

    • -डिण्डिमः

      1. proclamation of assurance of safety.
      2. a military or war-drum.

    • -द, -दायिन्, -प्रद Adjective giving a guarantee or promise of safety; भयेष्वभयदः Rām.; denotes that the rest of the word under consideration is to be suppliedप्रद; ऐश्वर्यमभयप्रदः Ms.4.232. (-दः) an Arhat of the Jainas; Name of Viṣṇu.

    • -दक्षिणा, -दानम्, -प्रदानम् giving a promise, assurance, or guarantee of safety or protection (from danger); सर्वप्रदानेष्वभयप्रदानम् (प्रधानम्) Pt.1.29; सर्वतः प्रतिगृह्णीयान्मध्वथाभयदक्षिणाम् Ms.4.247.

    • -पत्रम् a written document or paper granting assurance of safety; Compare the modern 'safe-conduct'.

    • -मुद्रा a variety of mudrā in Tantra literature.

    • -याचना asking for protection; denotes that the rest of the word under consideration is to be suppliedअञ्जलिः; बध्यतामभययाचनाञ्जलिः R.11.78.

    • -वचनम्, -वाच् Feminine an assurance or promise of safety.

    • -सनि Adjective Vedic giving safety.

    In the Gita10·416·1

    सुखं दुःखं भवोऽभावो भयं चाभयमेव च ॥

    sukhaṁ duḥkhaṁ bhavo'bhāvo bhayaṁ cābhayameva ca. — Understanding and knowledge and freedom from the bewilderment of the Ignorance, forgiveness and truth and self-government and calm of inner control… 10·4
    • अभयम्abhayamnominative singular of the neuter compound noun abhaya (fearlessness).
    Source: ApteSearch all dictionariesAnalyse the word

Browse by letter

Headwords under अ

Part 27 of 52 अप्राप्ति – अभिक्रमणम्All parts
  1. अ – अक्तु
  2. अक्त्रम् – अग्नायी
  3. अग्नि – अचित्वस्
  4. अचिन्तित – अञ्जलिका
  5. अञ्जस् – अतिचमू
  6. अतिचर् – अतिरोग
  7. अतिलङ्घनम् – अत्याचार
  8. अत्यादित्य – अद्रव्यम्
  9. अद्रि – अधिराज्
  10. अधिराज्यम् – अध्युष्ट
  11. अध्युष्ट्र – अनमितंपच
  12. अनमित्र – अनानुपूर्व्यम्
  13. अनानुभूति – अनिर्देश
  14. अनिर्देश्य – अनुगामुक
  15. अनुगिरम् – अनुनिर्देश
  16. अनुनिर्वाप – अनुब्राह्मणम्
  17. अनुब्राह्मणिन् – अनुवाक
  18. अनुवाक्या – अनुसाम
  19. अनुसामन्त – अन्तरेण
  20. अन्तर्गत – अन्वारभ्
  21. अन्वारभ्य – अपतानक
  22. अपतानकिन् – अपरिक्रम
  23. अपरिक्लेश – अपसर
  24. अपसरणम् – अपाष्टि
  25. अपाष्ठ – अप्रकृति
  26. अप्रकृष्ट – अप्राप्त
  27. अप्राप्ति – अभिक्रमणम्
  28. अभिक्रान्तिन् – अभिनन्द्
  29. अभिनन्द – अभिमाद्यत्क
  30. अभिमान – अभिव्याप्
  31. अभिव्यापक – अभिसायम्
  32. अभिसार – अभ्यर्थनम्
  33. अभ्यर्थनीय – अभ्युपगम्
  34. अभ्युपगम – अमिनत्
  35. अमिलातकम् – अयशस्
  36. अयशस्य – अरातीयु
  37. अरातीवन् – अर्थत
  38. अर्थना – अलाञ्छन
  39. अलाण्डु – अवक्रुष्ट
  40. अवक्रोश – अवज्ञा
  41. अवज्ञात – अवनामिन्
  42. अवनाय – अवरुग्ण
  43. अवरुदित – अवष्वन्
  44. अवष्वाण – अवाच्
  45. अवाचीन – अविनाश
  46. अविनिगम – अवेक्षमाण
  47. अवेक्षा – अशारीरिक
  48. अशाश्वत – अश्विनी
  49. अश्विमत् – असक्त
  50. असक्ति – असुष्वि
  51. असुसू – अस्वतन्त्र
  52. अस्वत्वम् – अह्वला