श्रीमद्भगवद्गीताBhagavad Gītā · in the light of Sri Aurobindo, home
Sign in
ApteAll dictionariesSanskrit dictionaryDhātuPāṇiniConjugationDeclensionInflected formsParts of speechWord frequencyTree diagramAnalyzerRootsQuarter-verse indexMemorable linesNames

कोशःDictionaries

Apte Dictionary

V. S. Apte, The Practical Sanskrit–English Dictionary. Look up any word of the Gita in Devanagari, IAST or Harvard-Kyoto, or browse the headwords letter by letter.

Entry आस्

  1. आस्āsआः [āḥ], आः ind. An interjection, implying (a) Recollection; आः उपनयतु भवान् भूर्जपत्रम् V.2. (b) Anger; आः…
    1. आः āḥ, आः Indeclinable An interjection, implying (a) Recollection; आः उपनयतु भवान् भूर्जपत्रम् V.2. (b) Anger; आः कथमद्यापि राक्षसत्रासः Ubbayapada (Parasmaipada and Atmanepada)1; आः पापे तिष्ठ तिष्ठ Māl.8. (c) Pain; आः शीतम् K. Parasmaipada1. (d) Angry contradiction (अपाकरण); आः क एष मयि स्थिते Mu.1; आः वृथामङ्गल पाठक Ve.1. (e) Sorrow, regret; विद्यामातरमाः प्रदर्श्य नृपशून् भिक्षामहे निस्त्रपाः Udb.; (आः स्मरणेऽपाकरणे कोपसंतापयोस्तथा Med.).
    2. To enclose; border.
    3. To admit (as water) into.

    Derived forms and compounds

    • आस् ās

      1. I. 2 Ā. (आस्ते, आसांचक्रे, आसिष्ट; आसितुम्, आसित)
      2. To sit, lie, rest; Bg.2.45; एतदासनमास्यताम् V.5; आस्यता- मिति चोक्तः सन्नासीताभिमुखं गुरोः Ms.2.193.
      3. To live, dwell; तावद्वर्षाण्यासते देवलोके Mb.; यत्रास्मै रोचते तत्रायमास्ताम् K.196; कुरूनास्ते Sk.; यत्रामृतास आसते Rv.9.15.2; Bk.4.6,8.79.
      4. To sit quietly, take no hostile measures, remain idle; आसीनं त्वामुत्थापयति द्वयम् Śi.2.57.
      5. To be, exist.
      6. To be contained in; जगन्ति यस्यां सविकाशमासत Śi.1.23.
      7. To abide, remain, continue or be in any state, be doing anything, last; Often times used with present participles to denote a continuous or uninterrupted action; विदारयन्प्रगर्जंश्चास्ते Pt.1 kept on, continued, tearing up and bellowing; used in this sense also with an adj., subst., indeclinable, past part., an adverb (तूष्णीम् etc.), or with the Instrumental of a noun; सुखेनास्ते etc.
      8. To lead to, result in (with Dative); आस्तां मानसतुष्टये सुकृतिनां नीतिर्नवोढेव वः H.1.185
      9. To cease, have an end.
      10. To solemnize, celebrate.
      11. To let go, lay or put aside; आस्तां तावत् let it aside, let it go, to say nothing of, not to mention; K.18.
      12. To be indifferent; ननु आस्ते इत्युपवेशने भवति । नावश्यमुपवेशने एव, औदासीन्येऽपि दृश्यते । ŚB. on MS.3.6.24. -Causal To cause to sit, seat, fix; आसयत्सलिले पृथ्वीम् Sk. Desid. आसिसिषते To wish to sit etc. -II.4. Parasmaipada आस्यति, आसितुम्

    In the Gita2·542·616·143·65·139·9

    स्थितधीः किं प्रभाषेत किमासीत व्रजेत किम् ॥

    sthitadhīḥ kiṁ prabhāṣeta kimāsīta vrajeta kim. — Arjuna said:- What is the sign of the man in Samadhi whose intelligence is firmly fixed in wisdom? How does the sage of settled understanding speak… 2·54
    • आसीतāsītapotential 3rd person singular of the verbal root ās (to sit).
    • आस्तेāstepresent 3rd person singular of the verbal root ās (to sit, dwell upon).
    • आसिनम्āsinamaccusative singular of the masculine form of the past passive participial adjective āsīna (seated) from the Verbal root ās (to sit).
    Source: ApteSearch all dictionariesAnalyse the word

Browse by letter

Headwords under आ

Part 13 of 14 आश्मन – आस्तारAll parts
  1. आ – आक्षीलम्
  2. आक्षेप – आङ्गूष
  3. आङ्ग्य – आढकिक
  4. आढ्य – आदिश्
  5. आदिष्ट – आनह्
  6. आनाथ्यम् – आपस्कर
  7. आपस्कारम् – आभिप्लविक
  8. आभिमन्यव – आम्लि
  9. आय – आरुक
  10. आरुच् – आलानम्
  11. आलानिक – आवि
  12. आविक – आश्म
  13. आश्मन – आस्तार
  14. आस्तारक – आह्वे