श्रीमद्भगवद्गीताBhagavad Gītā · in the light of Sri Aurobindo, home
Sign in
ApteAll dictionariesSanskrit dictionaryDhātuPāṇiniConjugationDeclensionInflected formsParts of speechWord frequencyTree diagramAnalyzerRootsQuarter-verse indexMemorable linesNames

कोशःDictionaries

Apte Dictionary

V. S. Apte, The Practical Sanskrit–English Dictionary. Look up any word of the Gita in Devanagari, IAST or Harvard-Kyoto, or browse the headwords letter by letter.

Entry पवित्र

  1. पवित्रpavitraa.Sacred, holy, sinless, sanctified (persons or things); त्रीणि श्राद्धे पवित्राणि दौहित्रः कुतपस्तिलाः…

    [पू-करणे इत्र]

    1. Sacred, holy, sinless, sanctified (persons or things); त्रीणि श्राद्धे पवित्राणि दौहित्रः कुतपस्तिलाः Ms.3.235; पवित्रो नरः, पवित्रं स्थानम् etc.
    2. Purified by the performance of ceremonial acts (such as sacrifices etc.).
    3. Purifying, removing sin.

    Derived forms and compounds

    • -त्रा

      1. The holy basil.
      2. Turmeric (पवित्रीकृ 'to purify, sanctify'; पवित्रीभू 'to become pure or holy').

    • -आरोपणम् आरोहणम् investiture with the sacred thread.

    • -धान्यम् barley.

    • -पाणि Adjective holdingDarbha grass in the hand.

    • -त्रम्

      1. An instrument for cleansing or purifying, such as a sieve or strainer etc.
      2. Two blades of Kuśa grass used at sacrifices in purifying and sprinkling ghee; Name17.188.
      3. A ring of Kuśa grass worn on the fourth finger on certain religious occasions; धौताङ्घ्रिपाणिराचम्य सपवित्र उदङ्मुखः Bhāg.6.8.4.
      4. The sacred thread worn by members of the first three castes of the Hindus.
      5. Copper.
      6. Rain.
      7. Water.
      8. Rubbing, cleansing.
      9. A vessel in which the arghya is presented.
      10. Clarified butter.
      11. Honey.
      12. A purifying prayer.
      13. A means of purifying the mind.
      14. A cloth for straining Soma juice; वायुः पूतः पवित्रेण प्रत्यङ् सोमोऽतिद्रुतः Ts.1. 8.21.

    In the Gita4·389·29·1710·12

    न हि ज्ञानेन सदृशं पवित्रमिह विद्यते ।

    na hi jñānena sadṛśaṁ pavitramiha vidyate, — There is nothing in the world equal in purity to knowledge, the man who is perfected by Yoga, finds it of himself in the self by the course of Time. 4·38
    • पवित्रम्pavitramnominative singular of the neuter form of the adjective pavitra (pure).
    Source: ApteSearch all dictionariesAnalyse the word

Browse by letter

Headwords under प

Part 10 of 38 पर्वतीय – पाचकAll parts
  1. प – पठक
  2. पठनम् – पनस्यति
  3. पनस्यु – पराहन्
  4. परि – परिचिन्त्
  5. परिचिन्तनम् – परिनिष्पत्ति
  6. परिन्यास – परिमृज्
  7. परिमृद् – परिशुश्रूषा
  8. परिशुष् – परेत
  9. परेति – पर्वतीकृ
  10. पर्वतीय – पाचक
  11. पाचन – पादक्रमिक
  12. पादयति – पारिन्द्र
  13. पारिपन्थिक – पाशिक
  14. पाशिक्यम् – पिनाकी
  15. पिन्यास – पुण्ड्
  16. पुण्ड – पुष्पंधय
  17. पुष्पकम् – पृषोदर
  18. पृषोद्यानम् – पौंश्चलेय
  19. पौंश्चल्यम् – प्रकाश्
  20. प्रकाश – प्रघुण
  21. प्रघूर्ण – प्रण
  22. प्रणख – प्रतिग्रहिन्
  23. प्रतिग्रहीतृ – प्रतिबन्धि
  24. प्रतिबन्धिन् – प्रतिशक्
  25. प्रतिशम – प्रतीपायते
  26. प्रतीरम् – प्रत्युत्क्रम
  27. प्रत्युत्थानम् – प्रधानेन
  28. प्रधारण – प्रभञ्ज्
  29. प्रभञ्जनम् – प्रमेदित
  30. प्रमेय – प्रवयस्
  31. प्रवर – प्रवेल
  32. प्रवेश – प्रसारणम्
  33. प्रसारिणी – प्रहर्षणम्
  34. प्रहर्षित – प्राति
  35. प्रातिका – प्रार्थनीय
  36. प्रार्थयितृ – प्रेङ्ख्
  37. प्रेङ्ख – प्लक्ष
  38. प्लव – प्सुर