Apte Dictionary

1. प्रलयpralaya1 Destruction, annihilation, dissolution; स्थानानि किं हिमवतः प्रलयं गतानि Bh.3.7,69; प्रलयं नीत्वा Si.11.66.…

   1. 1 Destruction, annihilation, dissolution; स्थानानि किं हिमवतः प्रलयं गतानि Bh.3.7,69; प्रलयं नीत्वा Si.11.66. 'causing to disappear'.
   2. The destruction of the whole universe (at the end of a kalpa), universal destruction; Ku.2.8; अहं कृत्स्नस्य जगतः प्रभवः प्रलय- स्तथा Bg.7.6.
   3. Any extensive destruction or devastation.
   4. Death, dying, destruction; प्रारब्धाः प्रलयाय मांसवदहो विक्रेतुमेते वयम् Mu.5.21;1.14; यदा सत्त्वे प्रवृद्धे तु प्रलयं याति देहभृत् Bg.14.14.
   5. Swoon, fainting, loss of consciousness, syncope; प्रलयान्तोन्मिषिते विलोचने Ku.4.2.
   6. (In Rhet.) Loss of consciousness, considered as one of the 33 subordinate feelings; प्रलयः सुखदुःखाद्यै- र्गाढमिन्द्रियमूर्छनम् Pratāparudra.
   7. The mystic syllableom.
   8. Spiritual unification (लय); बुद्धिः कर्मगुणैर्हीना यदा मनसि वर्तते । तदा संपद्यते ब्रह्म तत्रैव प्रलयं गतम् ॥ Mb.12.24. 17.
   9. Sleepiness.

   Derived forms and compounds

   • -कालः the time of universal destruction.

   • -घनः, -जलधरः a cloud at the dissolution of the world.

   • -दहनः the fire at the dissolution of the world.

   • -पयोधिः the ocean at the dissolution of the world.

   In the Gita·7·6·9·18·14·2·14·14·14·15

   अहं कृत्स्नस्य जगतः प्रभवः प्रलयस्तथा ॥

   • प्रलयःpralayaḥnominative singular of the masculine noun pralaya (dissolution).
   • प्रलयेpralayelocative singular of the masculine noun pralaya (the universal dissolution).
   • प्रलयम्pralayamaccusative singular of the masculine noun pralaya (dissolution).

   Source: ApteSearch all dictionariesAnalyse the word

Browse by letter

• प्रमेय
• प्रमेह
• प्रमोक्ष
• प्रमोचनम्
• प्रमोद
• प्रमोदनम्
• प्रमोदित
• प्रमोदिन्
• प्रमोष
• प्रमोह
• प्रमोहित
• प्रम्लान
• प्रम्लै
• प्रयत्
• प्रयत
• प्रयतत्वम्
• प्रयतनम्
• प्रयति
• प्रयत्न
• प्रयत्नवत्
• प्रयन्तृ
• प्रयम्
• प्रयस्
• प्रयस्त
• प्रया
• प्रयाग
• प्रयाचनम्
• प्रयाज
• प्रयाणकम्
• प्रयाणम्
• प्रयात
• प्रयापित
• प्रयाम
• प्रयास
• प्रयुक्त
• प्रयुक्ति
• प्रयुज्
• प्रयुत
• प्रयुत्सु
• प्रयुद्धम्
• प्रयुवनम्
• प्रयोक्तृ
• प्रयोक्त्रम्
• प्रयोग
• प्रयोगत
• प्रयोगिन्
• प्रयोग्य
• प्रयोजक
• प्रयोजनम्
• प्रयोजनवत्
• प्रयोज्य
• प्ररक्षणम्
• प्ररुच्
• प्ररुदित
• प्ररुह्
• प्ररूढ
• प्ररूढि
• प्ररोचन
• प्ररोह
• प्ररोहणम्
• प्ररोहिन्
• प्रलघु
• प्रलप्
• प्रलपनम्
• प्रलपित
• प्रलब्ध
• प्रलभ्
• प्रलम्ब
• प्रलम्बनम्
• प्रलम्बित
• प्रलम्बीकृ
• प्रलम्भ
• प्रलम्भनम्
• प्रलय
• प्रललाट
• प्रलव
• प्रलवित्रम्
• प्रलाप
• प्रलापनम्
• प्रलापिता
• प्रलापिन्
• प्रली
• प्रलीन
• प्रलुठ्
• प्रलुप्त
• प्रलुब्ध
• प्रलुभ्
• प्रलून
• प्रलेप
• प्रलेपक
• प्रलेह
• प्रलोठनम्
• प्रलोप
• प्रलोभ
• प्रलोभनम्
• प्रलोभनी
• प्रलोभिन्
• प्रलोभ्य
• प्रलोल
• प्रवक्तव्य
• प्रवक्तृ
• प्रवग
• प्रवच्
• प्रवचनम्
• प्रवचनीय
• प्रवट
• प्रवण
• प्रवणता
• प्रवणायति
• प्रवणायितम्
• प्रवणीकृ
• प्रवत्
• प्रवत्स्यत्
• प्रवद्
• प्रवदनम्
• प्रवप्
• प्रवप
• प्रवपणम्
• प्रवयणम्
• प्रवयस्