उपाधिupādhi1 Fraud, deceit, trick.
- 1 Fraud, deceit, trick.
- Deception, disguise (in Vedānta).
- Discriminative or distinguishing property, attribute, peculiarity; तदुपाधावेव संकेतः K. Parasmaipada2. It is of four kinds: जाति, गुण, क्रिया, संज्ञा.
- A title, nick-name; (भट्टाचार्य, महामहोपाध्याय, पण्डित etc.); बी. ए. इत्युपाधिधारिणः (modern use).
- Limitation, condition (as of time, space etc.); न ह्युपाधेरुपाधिर्भवति विशेषणस्य वा विशेषणम् Mbh.I.3.2 अनुपाधिरमणीयो देशः Prob. a country altogether (or naturally) beautiful; (Often times occurring in Vedānta Phil.); देहाद्युपाधिरचितो भेदः Ś. B.; न खलु बहिरुपाधीन्प्रीतयः संश्रयन्ते Ubbayapada (Parasmaipada and Atmanepada)6.12; Māl.1.24.
- A trace, mark; भौमा उपाधयः Mv.7.22.
- A purpose, occasion, object.
- (In logic) A special cause for a general effect; साध्यव्यापकत्वे सति साधनाव्यापक उपाधिः; as आर्द्रेन्धनम् (wet fuel) is the उपाधि of the hetu वह्निमत्त्व in the inference पर्वतो धूमवान् वह्नेः.
- Reflection on duty or a virtuous reflection.
- A man who is careful to support his family.
- An incidental purpose, an additional adjunct (which does not modify the original idea to which it is added). काष्ठाहरणे शाकाहरण- मुपाधिः क्रियते इति । किमिदमुपाधिः क्रियत इति । काष्ठाहरणाधिकार- समीपे द्वितीयं कर्मोपाधीयते । सति काष्ठाहरणे इदमपरं कर्तव्यमिति । ŚB. on MS.4.3.2; also ŚB. on MS.12.4.13.
Derived forms and compounds
-
-कर
- Adjective That which comes only incidentally adding another adjunct or उपाधि. उपाधिकरः एषः । यथा काष्ठान्याहर्तुं प्रस्थित उच्यते भवता शाकमप्याहर्तव्यमिति । ŚB. on MS.4.3.2.
- A substitute, substitution; उपाधिर्न मया कार्यो वनवासे जुगुप्सितः Rām.2.111.29.
