Apte Dictionary

1. तिलtilaThe seasamum plant; नासाभ्येति तिल- प्रसूनपदवीम् Gīt.1.

   [तिल्-क्]

   1. The seasamum plant; नासाभ्येति तिल- प्रसूनपदवीम् Gīt.1.
   2. The seed of this plant; नाकस्मा- च्छाण्डिलीमाता विक्रीणाति तिलैस्तिलान् । लुञ्चितानितरैर्येन कार्यमत्र भविष्यति ॥ Pt.2.7.
   3. A mole, spot.
   4. A small particle, as much as a sesamum-seed; तिले तालं पश्यति 'makes mountains of molehills.' -Compound

   Derived forms and compounds

   • -अन्नम् rice with sesamum seed.

   • -अप्, -अम्बु, -उदकम् water with sesamum seed offered to the dead as a libation; एते यदा मत्सुहृदोस्तिलापः Bhāg.1.12.15; श्राद्धानि नोऽधिभुजे प्रसभं तनूजैर्दत्तानि तीर्थसमयेऽप्यपिबत्तिलाम्बु Bhāg.7.8.45; Ś.3; तेषो दत्त्वा तु हस्तेषु सपवित्रं तिलोकदम् Ms.3.223.

   • -उत्तमा Name of an Apsaras.

   • -ओदनः, -नम् a dish of milk, rice and sesamum.

   • -कठः sesamum powder (Marâthî तिळकूट).

   • -कल्कः dough made of ground sesamum. denotes that the rest of the word under consideration is to be suppliedजः oil-cake made of the sediment of ground sesamum.

   • -पर्णी

     1. the sandal tree.
     2. frankincense.
     3. turpentine.

   • -पर्णिका, -पर्णि (र्ण)कम् sandal-wood.

   • -पिच्चटम् Sweetmeat of sesamum powder and sugar; Latin D. B.

   • -पिञ्जः, -पेजः barren sesamum.

   • -पीडः an oilman; स्नेहेन तिलवत्सर्वं सर्गचक्रे निपीड्यते । तिलपीडैरिव Mb.12.174.24.

   • -भाविनी jasmine.

   • -मयूरः a species of peacock.

   • -रसः, -स्नेहः sesamum oil.

   • -होमः a burnt offering of sesamum.

   • -कालकः

     1. a mole, a dark spot under the skin.
     2. a disease of the penis, in which the fleshy parts become black and die off.

   • -किट्टम्, -खलिः Feminine, -खली, -चूर्णम् the caky sediment of sesamum after the oil is extracted; स्थाल्यां वैदूर्यमय्यां पचति तिलखलीमिन्धनैश्चन्दनाद्यैः Bh.2.1.

   • -चतुर्थी The 4th day of the dark-half of Māgha.

   • -तण्डुलकम् an embrace (so called because in it the two bodies are united together like rice mixed up with sesamum-seed).

   • -तैलम् sesamum-oil;

   • -द्वादशी The 12th day of a particular month (kept as a festival); तां रणस्वामिनं द्रष्टुं तिलद्वादश्यहे गताम् Rāj. T.5.395.

   • -धेनुः Feminine sesamum made up in the form of a cow and offered as a present to a Brāhmaṇa. 'यावता वस्त्रेण कृत्स्ना धेनुराच्छादिता भवति तद्वस्त्र- पूरिततिलाः' is the another meaning given in the com.; भरणीषु द्विजातिभ्यस्तिलधेनुं प्रदाय वै Mb.13.64.35.

   • -पर्णः turpentine. (-र्णम्) sandal-wood.

   Source: ApteSearch all dictionariesAnalyse the word

Browse by letter

• तारकित
• तारण
• तारणि
• तारणेय
• तारतम्यम्
• तारल
• तारल्यम्
• तारा
• तारायण
• तारिकम्
• तारिका
• तारित्
• तारित
• तारुण
• तारुण्यम्
• तारेय
• तार्कव
• तार्किक
• तार्किकत्वम्
• तार्क्ष
• तार्क्ष्य
• तार्ण
• तार्णसम्
• तार्णि
• तार्तीय
• तार्तीयीक
• तार्य
• ताल
• तालकम्
• तालङ्क
• तालव्य
• तालिक
• तालितम्
• तालिन्
• तालिश
• ताली
• तालु
• तालुकम्
• तालूर
• तालूषकम्
• तावक
• तावत्
• तावतिक
• तावद्धा
• तावरम्
• ताविष
• तावीष
• तावुरि
• तास्कर्यम्
• तिक्
• तिक्त
• तिक्तक
• तिक्ताय
• तिग्म
• तिज्
• तिजिल
• तितउ
• तितिक्षा
• तितिक्षु
• तितिभ
• तितिर
• तितिलम्
• तितीर्षा
• तितीर्षु
• तित्तिरि
• तित्तिरिक
• तित्तिरीक
• तिथ
• तिथि
• तिथी
• तिनिश
• तिन्तिड
• तिन्तिली
• तिन्दु
• तिन्दुकम्
• तिप्
• तिम्
• तिमि
• तिमिङ्गिल
• तिमित
• तिमिर
• तिमिरमय
• तिमिरयति
• तिमिरायते
• तिमिरिन्
• तिमिला
• तिमी
• तिरयति
• तिरश्ची
• तिरश्चीन
• तिरस्
• तिरस्क
• तिरस्कर
• तिरस्कार
• तिरस्कारिन्
• तिरस्कृ
• तिरस्कृत
• तिरस्यति
• तिरीटम्
• तिरोधा
• तिरोधानम्
• तिरोभाव
• तिरोभू
• तिरोहयति
• तिरोहित
• तिर्यक्
• तिर्यक्ता
• तिर्यच्
• तिल्
• तिल
• तिलंतुद
• तिलक
• तिलकायते
• तिलकित
• तिलश
• तिलित्स
• तिल्य
• तिल्व
• तिष्ठद्गु
• तिष्ठद्धोम