Apte Dictionary

1. तुलाtulāthe scale of a balance.

   Derived forms and compounds

   • -घटः

     1. the scale of a balance.
     2. an oar.
     3. an ornament (an anklet or नूपुर) worn on the feet by women; Compare तुलाकोटिस्तु मञ्जीरे Nm.; लीलाचलत्स्त्रीचरणारुणोत्पलस्खलत्तुलाकोटि- निनादकोमलः Śi.12.44.
     4. a hundred millions (अर्बुद).
     5. the end of the beam. कोशः, कोषः ordeal by weighing, weighing on a balance; हीनस्य नाशोऽभ्यधिकस्य वृद्धिस्तुल्येन तुल्यं तुलितं तुलायाम् । एतत्तुलाकोशरहस्यमुक्तम्... Bṛi. S.26.1.
     6. a place where a balance is kept.

   • -गुडः a kind of ball (used as missile); Mb.3.

   • -दानम् the gift to a Brāhmaṇa. of as much gold or silver as equals the weight of one's body.

   • तुला tulā

     1. तुल्-भिदाdenotes that the rest of the word under consideration is to be supplied अङ्
     2. A balance; तस्मात्तेऽद्य प्रदास्यामि स्वमांसं तुलया धृतम् Mb.3.131.25; the beam of a balance; तुलया धृ to hold in a balance, to weigh, consider equal; अश्वमेधसहस्राणि सत्यं च तुलया धृतम् H.4.131. Vartious reading
     3. A measure, weight.
     4. Weighing.
     5. Resemblance, likeness, equality, similarity (with Genitive, Instrumental or in comp.); किं धूर्जटेरिव तुलामुपयाति संख्ये Ve.3.8; तुलां यदारोहति दन्तवाससा Ku.5.34; R.8.15; सद्यः परस्परतुलामधिरोहतां द्वे R.5.68; 19.8,5.
     6. Libra, the seventh sign of the zodiac; जयति तुलामधिरूढो भास्वानपि जलदपटलानि Pt.1.33.
     7. A sloping beam or timber in the roof of a house.
     8. A measure of gold or silver equal to 1 palas.
     9. A kind of beam in the roof of a house (Marâthî तुळई); Bṛi. S.53.3.

   • -अधिरोहणम् resembling; नवदिवाकरातपस्पृष्टपङ्कजतुलाधि- रोहणम् R.19.8.

   • -अनुमानम् like inference, analogy.

   • -कूटः a false weight.

   • -कोटिः, -टीः Feminine

   • -धरः

     1. a trader, merchant.
     2. the sign Libra of the zodiac.
     3. The sun; तुला- धरस्तु वणिजि श्लक्ष्णराशौ दिवाकरे Nm.

   • -धारः

     1. a dealer, trader, or merchant.
     2. the string of a balance.
     3. the beam.
     4. the sign Libra of the zodiac.

   • -धारणम् weighing; तुलाधारणविद्वद्भिरभियुक्तस्तुलाश्रितः Y.2.1.

   • -परीक्षा ordeal by the balance.

   • -पुरुषः भारः gold, jewels or other valuable things equal to a man's weight (given to a Brāhmaṇa as a gift); Compare तुलादान.

   • -प्रग्रहः, -प्रग्राहः the string or beam of a balance.

   • -मानम्, -यष्टिः

     1. Feminine
     2. the beam of a balance; स्तोकेनोन्नति- मायाति स्तोकेनायात्यधोगतिम् । अहो सुसदृशी चेष्टा तुलायष्टेः खलस्य च ॥ Pt.1.15.
     3. (मानम्) weights and measures; Kau. Atmanepada 2.

   • -बीजम् the berry of the Guñjā plant (used as a weight).

   • -सूत्रम् the string of a balance.

   Source: ApteSearch all dictionariesAnalyse the word

Browse by letter

• तिष्य
• तिष्यक
• तिहन्
• तीक्
• तीक्ष्ण
• तीण्डव
• तीम्
• तीर्
• तीरम्
• तीरित
• तीरु
• तीर्ण
• तीर्थक
• तीर्थम्
• तीर्थिक
• तीर्थीकृ
• तीर्थीभूत
• तीर्थ्य
• तीव्
• तीवर
• तीव्र
• तीव्रयति
• तीव्रीभू
• तु
• तुग्ऱ्या
• तुङ्ग
• तुङ्गिन्
• तुङ्गिमन्
• तुङ्गी
• तुच्
• तुच्छ
• तुच्छक
• तुच्छयति
• तुच्छीकृ
• तुच्छ्य
• तुज्
• तुज
• तुट्
• तुटितुट
• तुटुम
• तुड्
• तुड्ड्
• तुण्
• तुणकम्
• तुण्ड्
• तुण्डकेरिका
• तुण्डम्
• तुण्डि
• तुण्डिक
• तुण्डिकेरी
• तुण्डिन्
• तुण्डिभ
• तुण्डिल
• तुत्थ्
• तुत्थ
• तुत्थकम्
• तुद्
• तुद
• तुन्द्
• तुन्दम्
• तुन्दवत्
• तुन्दि
• तुन्दिलित
• तुन्दिलीकरणम्
• तुन्न
• तुप्
• तुबर
• तुभ्
• तुमुल
• तुम्ब्
• तुम्ब
• तुम्बर
• तुम्बारम्
• तुम्बि
• तुम्र
• तुर्
• तुर
• तुरकिन्
• तुरक्व
• तुरग
• तुरगिन्
• तुरङ्ग
• तुरङ्गक
• तुरङ्गम
• तुरण
• तुरण्यति
• तुरायणम्
• तुरासाह्
• तुरी
• तुरीय
• तुरीयक
• तुरुष्का
• तुर्फरी
• तुर्य
• तुर्व्
• तुर्वणि
• तुल्
• तुलनम्
• तुलसारिणी
• तुलसि
• तुलसी
• तुला
• तुलि
• तुलिका
• तुलित
• तुल्य
• तुल्यश
• तुवर
• तुवरिका
• तुवि
• तुविस्
• तुश्
• तुष्
• तुष
• तुषार
• तुषिता
• तुष्ट
• तुष्टि
• तुष्टु
• तुष्य