Apte Dictionary

1. भूमिbhūmia mountain.

   Derived forms and compounds

   • -धरः

     1. a mountain.
     2. a king.
     3. the number 'seven'.

   • -नाथः, -पः, -पतिः, -पालः, -भुज्

     1. Masculine इन्द्रः, ईश्वरः a king, sovereign; सभा ते भाति भूमिन्द्र सुधर्मातोऽधिका क्षितौ Sūktisundara 5.28.
     2. a mountain; आस्ते गुरुः प्रायशः सर्वराज्ञां पश्चाच्च भूमीन्द्र इवा- भियाति Mb.6.2.11.

   • -कदम्बः a kind of Kadamba.

   • -कम्पः an earthquake.

   • -कूश्मण्डः liquorice (Marâthî ज्येष्ठी- मध).

   • -खर्जूरिका, -खर्जूरी a variety of date tree; 'भूमि- खर्जूरिका ...... दुरारोहा मृदुच्छदा' Bhāva. Parasmaipada

   • -गत Adjective fallen to the earth.

   • -गर्तः, -गुहा a hole in the ground.

   • -गृहम् a cellar, an underground chamber.

   • -गोचरः a man.

   • -चलः, -चलनम् an earthquake; दशग्रीवः समाधूतो यथा भूमिचलेऽचलः Rām.6.59.61.

   • -छत्रम् a mushroom.

   • -ज

     1. Adjective earth-born, born or produced from the earth.
     2. (जः) the planet Mars.
     3. an epithet of the demon Naraka.
     4. a man.
     5. the plant भूनिम्ब. (-जा) an epithet of Sītā.

   • -जीविन् Adjective living on (the produce of) land; an agriculturist. (-Masculine) a Vaiśya. -(र्भि)जयः Uttara, the son of Virāṭa; Mb.4.

   • -तनयः the planet Mars.

   • -तलम् the surface of the earth.

   • -दानम् a grant of land.

   • -दुन्दुभिः 'earth-drum', as a pit covered over with skins.

   • -देवः

     1. a Brāhmaṇa; शिष्ट्वा वा भूमिदेवानां नरदेवसमागमे Ms.11.82.
     2. a king, sovereign; तत्तत् भूमिपतिः पत्न्यै दर्शयन् प्रियदर्शनः R.1.47.
     3. a Kṣatriya.

   • -पक्षः a swift or fleet horse.

   • -परिमाणम् square measure.

   • -पिशाचम् the wine-palm.

   • -पुत्रः the planet Mars.

   • भूमिः bhūmiḥ, Feminine

     1. [भवन्त्यस्मिन् भूतानि, भू-मि किच्च वा ङीप्]
     2. The earth (Opposite of स्वर्ग, गगन or पाताल); द्यौर्भूमिरापो हृदयं यमश्च Pt. 1.182; R.2.74.
     3. Soil, ground; उत्खातिनी भूमिः Ś.1; विदूरभूमिः Ku.1.24.
     4. A territory, district, country, land; विदर्भभूमिः.
     5. A place, spot, ground, plot of ground; प्रमदवनभूमयः Ś.6; अधित्यकाभूमिः Name22.41; R.1. 52;3.61; Ku.3.58.
     6. A site, situation.
     7. Land, landed property.
     8. A story, the floor of a house; as in सप्तभूमिकः प्रासादः; प्रासादैर्नैकभूमिभिः Rām.4.33.8.
     9. Attitude, posture.
     10. A character or part (in a play); Compare भूमिका.
     11. Subject, object, receptacle; विश्वासभूमि, स्नेहभूमि etc.; मात्राणि कर्माणि पुरं च तासां वदन्ति हैकादशवीर भूमिः Bhāg.5.11.9.
     12. Degree, extent, limit; प्रकुपितमभिसारणे- ऽनुनेतुं प्रियमियती ह्यबलाजनस्य भूमिः Ki.1.58.
     13. The tongue.
     14. The number 'one'.
     15. The area.
     16. The base of any geometrical figure.

   • -अनन्तरः a king of an adjacent district.

   • -अनृतम् false evidence concerning land; सर्वं भूम्यनृते हन्ति मा स्म भूम्यनृतं वदीः Ms.8.99.

   • -आमलकी, -आली Name of a plant; स्याद् भूम्यामलकी तिक्ता कषाया मधुरा हिमा Bhāva. Parasmaipada

   • -इच्छा

     1. a desire for lying on the ground.
     2. a mountain.
     3. a king.

   • -मण़्डा a kind of jasmine.

   • -पुरंदरः

     1. a king.
     2. Name of Dilīpa.

   • -प्रः Adjective filling the earth; भूमिप्राऽस्य कीर्तिर्भवति Ait. Ār.2.5.3.

   • -बुध्न Adjective having the earth for a bottom; Ch. Up.

   • -भागः a spot or portion of ground.

   • -भृत्

     1. Masculine
     2. blind.
     3. lame, cripple. (-Masculine)

   • -रक्षकः

     1. a guardian of a country.
     2. a swift or fleet horse.

   • -रथिकः a ground charioteer; तद् यथा भूमिरथिको भूमौ रथमालिख्य योग्यां करोति । सा तस्य योग्या प्रयोगकाले सौकर्यमुत्पादयति ŚB. on MS.7.2.15.

   • -रुहः a tree; Atmanepada Rām.7.4.21.

   • -लाभः death (Literal returning to the dust of the earth).

   • -लेपनम् cow-dung.

   • -वर्धनः, -नम् a dead body, corpse; यो न याति प्रसंख्यानमस्पष्टो भूमिवर्धनः Mb.3.35.7.

   • -शय

     1. Adjective sleeping on the ground.
     2. a man.
     3. mankind.
     4. a Vaiśya.
     5. a thief.

   • -स्पोटः

     1. a mushroom. संभवः, सुतः the planet Mars.
     2. an epithet of the demon Naraka. (-वा, -ता) an epithet of Sītā.

   • -स्थ Adjective being, standing on the ground; भूमिष्ठं नोत्सहे योद्धुं भवन्तं रथमास्थितः Mb.5. 179.1.

   • -स्नुः an earth-worm.

   • -स्पृश्

     1. Adjective
     2. (यः) a wild pigeon.
     3. a child, boy.
     4. any animal living in the earth.
     5. Name of Viṣṇu; भूशयो भूषणो भूतिः V. Sah.

   • -शयनम्, -शय्या sleeping on the ground.

   • -सत्रम् an offering of land; अक्षयान् लभते लोकान् भूमिसत्रं हि तस्य तत् Mb.

   • -समीकृत Adjective thrown to the ground, floored (Marâthî जमीनदोस्त), वानरै राक्षसाश्चापि द्रुमैर्भूमिसमीकृताः Rām.6.52.3.

   • -संनिवेशः the general appearance of a country.

   In the Gita·2·8·7·4

   न हि प्रपश्यामि ममापनुद्याद्

   • भुमौbhumaulocative singular of the feminine noun bhūmi (the earth).
   • भूमिःbhūmiḥnominative singular of the feminine noun bhūmi (the earth).

   Source: ApteSearch all dictionariesAnalyse the word

Browse by letter

• भीमरस्
• भीमल
• भीमा
• भीरु
• भीरुता
• भीरू
• भीलु
• भीषण
• भीषणक
• भीषा
• भीषित
• भीष्म
• भीष्मक
• भुक्त
• भुक्ति
• भुगुभुगु
• भुग्न
• भुज्
• भुज
• भुजग
• भुजङ्ग
• भुजङ्गम
• भुजा
• भुजि
• भुजिष्य
• भुज्यु
• भुण्ड्
• भुरण्यु
• भुरिज्
• भुरुण्ड
• भुर्भुरिका
• भुव
• भुवद्वत्
• भुवनम्
• भुवन्यु
• भुवर्
• भुविस्
• भुविस्थ
• भुशुण्डि
• भू
• भूक
• भूकल
• भूत
• भूतमय
• भूति
• भूतिकम्
• भूमत्
• भूमन्
• भूमय
• भूमयति
• भूमि
• भूमिका
• भूमी
• भूयम्
• भूयशस्
• भूयस्
• भूयस्त्वम्
• भूयिष्ठ
• भूर्
• भूरि
• भूरिज्
• भूरिशस्
• भूर्ज
• भूर्णि
• भूष्
• भूषणम्
• भूषा
• भूषाय
• भूषित
• भूष्णु
• भृ
• भृकुंश
• भृकुटि
• भृग्
• भृगु
• भृगुक
• भृङ्ग
• भृङ्गक
• भृङ्गार
• भृङ्गालिका
• भृङ्गिन्
• भृङ्गिरि
• भृङ्गेरिटि
• भृज्
• भृज्जनम्
• भृण्टिका
• भृण्डि
• भृत्
• भृत
• भृतक
• भृति
• भृत्य
• भृत्यता
• भृत्यायते
• भृत्यीभू
• भृत्रिम
• भृम
• भृमि
• भृश्
• भृश
• भृशायते
• भृष्ट
• भृष्टि
• भॄ
• भेक
• भेकट
• भेकनि
• भेड
• भेड्र
• भेण्डा
• भेतव्य
• भेताल
• भेत्तृ
• भेद
• भेदक
• भेदन
• भेदिका
• भेदित
• भेदिन्
• भेदिरम्