श्रीमद्भगवद्गीताBhagavad Gītā · in the light of Sri Aurobindo, home
Sign in
ApteAll dictionariesSanskrit dictionaryDhātuPāṇiniConjugationDeclensionInflected formsParts of speechWord frequencyTree diagramAnalyzerRootsQuarter-verse indexMemorable linesNames

कोशःDictionaries

Apte Dictionary

V. S. Apte, The Practical Sanskrit–English Dictionary. Look up any word of the Gita in Devanagari, IAST or Harvard-Kyoto, or browse the headwords letter by letter.

Entry श्रेयस्

  1. श्रेयस्śreyasseeking happiness, desirous of felicity.
    1. seeking happiness, desirous of felicity.
    2. Wishing well.

    Derived forms and compounds

    • -कर Adjective

    • श्रेयस् śrēyas, Adjective

      1. अतिशयेन प्रशस्यम् ईयस्सु श्रादेशः
      2. Better, preferable, superior; वर्धनाद्रक्षणं श्रेयः H.3.3; श्रेयान् स्वधर्मो विगुणः परधर्मात् स्वनुष्ठितात् । स्वधर्मे निधनं श्रेयः परधर्मो भयावहः ॥ Bg.3.35;2.5.
      3. Best, most excellent, quite desirable; श्रेयो ह्यस्माकमेवं हि Māl.1.13.
      4. More happy or fortunate.
      5. More blessed, dearer (compar. of प्रशस्य quod vide, which see). -Neuter
      6. promoting happiness, favourable; किंचिच्छ्रेयस्करतरं कर्मोक्तं पुरुषं प्रति Ms.12. 84.
      7. propitious, auspicious.

    • -परिश्रमः

      1. striving after absolution.
      2. Virtue, righteous deeds, moral or religious merit.
      3. Bliss, good fortune, blessing, good, welfare, felicity, a good or auspicious result; पूर्वावधीरितं श्रेयो दुःखं हि परिवर्तते Ś.7.13; धिङ् मामुपस्थितश्रेयोऽवमानिनम् Ś.6; प्रतिबध्नाति हि श्रेयः पूज्यपूजाव्यतिक्रमः R.1.79; Ubbayapada (Parasmaipada and Atmanepada)5.27;7.2; R.5.34.
      4. Any good or auspicious occasion; Ś.7.
      5. Final beatitude, absolution.

    • -अक्षिकाङ्क्षिन् Adjective desiring bliss or welfare; न राज्ञः प्रतिगृह्णन्ति प्रेत्य श्रेयोऽभिकाङ्क्षिणः Ms.4.91.

    • -अर्थिन् Adjective

    In the Gita1·312·52·72·313·355·112·12

    न च श्रेयोऽनुपश्यामि हत्वा स्वजनमाहवे ।

    na ca śreyo'nupaśyāmi hatvā svajanamāhave, — Nor do I see any good in slaying my own people in battle; O Krishna, I desire not victory, nor kingdom, nor pleasures. 1·31
    • श्रेयःśreyaḥnominative or accusative singular of the neuter noun śreyas (greater good). praśasya (more splendid or beautiful, superior, preferable).
    Source: ApteSearch all dictionariesAnalyse the word

Browse by letter

Headwords under श

Part 9 of 10 श्यै – श्लीपदिन्All parts
  1. श – शपित
  2. शप्त – शल्ल
  3. शल्लक – शाबरिका
  4. शाबल्यम् – शिक्यित
  5. शिक्ष् – शीघ्रीय
  6. शीघ्ऱ्यम् – शुषिर
  7. शुषिरा – शैवल
  8. शैवलिनी – श्येन
  9. श्यै – श्लीपदिन्
  10. श्लील – श्वैत्रम्